شیمی کانی، جایگاه زمین ساختی و سنگ زایی توده ی گرانیتوئیدی بندهزارچاه (جنوب شرق شاهرود)
چکیده
تودهی گرانیتوئیدی بند هزارچاه بیشتر شامل گرانیت قلیایی و گرانیت است و در سنگهای دگرگون نئوپروتروزوئیک پسین نفوذ کردهاست. کانیهای اصلی تشکیلدهندهی گرانیتها شامل ارتوز، میکروکلین، پلاژیوکلاز، کوارتز و گاهی بیوتیت هستند. پلاژیوکلاز با a.p.f.u. 7/2-57/2= si، 24/0-1/0=ca و 6/12- 4/0= an شامل آلبیت و الیگوکلاز است. بیوتیت با a.p.f.u 22/6-30/4= si، 188/0-025/0 = xmg، غنی از آهن بوده و از نوع سیدروفیلیت است. کلریت با a.p.f.u 53/5-4 = si دارای 91/0-84/0 = xfe بوده و از نوع دافنیت و پسودوتورینجیت است. بر اساس شواهد صحرایی و ژئوشیمیایی این گرانیتها از نوع s هستند و به نظر میرسد که از ذوب سنگهای دگرگون متاگریوکی- متاپلیتی در یک محیط زمینساختی حاشیهی فعال قارهای ریشه گرفتهاند. این سنگها احتمالاً در یک جایگاه قوسقارهای و در نتیجهی فرورانش مورب لیتوسفر اقیانوسی پروتتیس به زیر حاشیهی شمالی ابرقارهی گندوانا در ادیکاران-کامبرین زیرین تشکیل شدهاند.