مقاله

نگاهی به مسأله استعمار در اشعار مهدی اخوان ثالث و مفدی زکریا

چکیده

در ادبیات ایران، مهدی اخوان ثالث (م.امید، 1307ـ 1369) و در ادبیات الجزایر، مفدی زکریا(1908 ـ 1977) از شاعرانی هستند که مشخصۀ بارز شعرشان توصیف تاریخ اجتماعی و سیاسی است، و در متن این جریانات و مهم­ترین وقایع را در شعرشان منعکس کرده اند، یکی از مسائل مهم که در شعر هر دو به وضوح آشکار است پرداختن به استعمار است. اخوان­ثالث، روایت گر حضور استعمار انگلیس و آمریکا و زکریا روایتگر حضور استعمار فرانسه است، این مقاله برآن است تا بیان دارد که جلوه های استعمار در شعر دو شاعر چیست؟ براساس مکتب ادبیات تطبیقی، دو شاعر، استعمار را با چه شباهت ها و تفاوت هایی در شعرشان ترسیم کرده اند؟ و واکنش آنها به حضور استعمار در جامعه چگونه است؟ نتایج بررسی نشان می دهد: اخوان به زبانی نمادین و تمثیلی و زکریا با تصاویر شاعرانه از استعمار پلید که بر جامعه سایه انداخته سخن گفته اند؛ اما یک تفاوت محسوس در شعر آنها دیده می شود که اخوان از حضور استعمار به یأس گراییده و روحیۀ مقاومت را از دست داده و در اشعارش فضای یأس­­آمیز و غمناک بعد از چیرگی استعمار را وصف کرده ولی زکریا روحیه ای امیدوار دارد و اشعارش گویای مقاومت در برابر استعمار است.

اسناد مشابه

  • رتوریک سیاسی و مؤلفه‌های آن در متون ادبی با نگاهی به اشعار مهدی اخوان ثالث

    مقاله۲۰۲۵علوم ادبییحیی طالبیان، فاطمه گل بابائی

    واکاوی نظام‌مند ظرفیت‌های رتوریک سیاسی در متون ادبی، مستلزم تعریف دقیق مفاهیم و بهره‌گیری از چارچوب نظری منسجم و کارآمد است. پژوهش حاضر کوشیده‌است با اتکا به مبانی نظری کِنِت بِرک در حوزة رتوریک که امروزه در معنای گسترده ارتباطات دریافت می‌گردد، الگویی برای مطالعة رتوریک سیاسی مت

  • بررسی کهن الگوی سایه در اشعار مهدی اخوان ثالث

    مقاله۲۰۱۲ادبیات پارسی معاصرفاطمه مدرّسی، پیمان ریحانی نیا

    برطبق روان شناسی تحلیلی یونگ، روان انسان تشکیل یافته از سیستم های روانی است که به «کهن الگو» (archetype) و نمونة مثالی شهرت یافته اند. این پژوهش بر آن است تا کهن الگوی سایه را به منزلة مهم ترین و بارزترین کهن الگویی که در اشعار شاعر بزرگ معاصر، مهدی اخوان ثالث، بازتاب یافته است ب

  • «بررسی سبک‌شناختی اشعار مهدی اخوان ثالث»

    مقاله۲۰۲۰نقد، تحليل و زيبايي شناسي متونمهین زنده دل، سید محمود رضا غیبی

    یکی از راه‌های تشخیص سبک و تمایز آن‌ها، بررسی ویژگی‌های زبانی و معنایی و ادبی و فکری ِ یک اثر است. اخوان ثالث یکی از تابناک‌ترین چهره‌های شعر معاصر، با توشه‌ای پربار از ادبیات کلاسیک به شعر نیمایی روی آورد و به متعصّبان کهنه‌پرست ثابت نمود که پرداختن به‌صورت و قالبی نو و بدیع، از

  • مؤلّفه‌های پسااستعماری در اشعار مهدی اخوان ثالث

    مطالعات پسااستعماری یکی از حوزه­های مطالعات جدید در مورد کشورهای موسوم به جهان سوم و نگرشی انتقادی به مجموعه­ای از رهیافت­های نظری است که با تأکید بر پیامدهای استعمارگرایی به تحلیل گفتمان استعماری می­پردازد. ادوارد سعید، بنیان­گذار واقعی نظریۀ پسااستعماری در کتاب شرق­شناسی­اش بر

  • متناقض نمایی ( پارادوکس) در اشعار مهدی اخوان ثالث

    مقاله۲۰۲۳نقد، تحليل و زيبايي شناسي متوننرگس پاکزاد، مریم کمالی، خدابخش اسداللهی

    متناقضنمایی، یکی از شگردهای زبانی است که باعث آشناییزدایی در کلام و برجستگی آن میشود. این ترفند ادبی، از موضوعاتی است که در شعرمعاصر فارسی، به ویژه شعر اخوان ثالث کمتر به آن پرداخته شده است. در مقاله حاضر سعی بر آن است تا با روش تحلیل محتوا، عوامل ظهورپارادوکس و گونههای آن در شعر

  • بررسی مولفه های اعتقادی در اشعار مهدی اخوان ثالث و احمد شاملو از دریچه ی نظریه ی بینامتنیت

    مقاله۲۰۱۸پژوهش های اعتقادی کلامیالهام بادلو، ابوالقاسم امیراحمدی، علی عشقی سردهی

    intertextuality is a concept that implies the existence of a basic text in the field of literature, critique, or science in relation to texts, that these texts deal directly or indirectly with the original text over time. Intertextuality and, in a sense the theory of interacting