آزمایش سازگاری و بررسی میزان تولید چوب کلن های مختلف صنوبر (کلن های تاج بسته) در منطقه کرج
چکیده
در این تحقیق تعداد 15 کلن برتر از میان ارقام بررسی شده در مرحله اول آزمایش (خزانه های سلکسیون) که عمدتآً از تاج بسته و هرمی برخوردار بوده اند، انتخاب گردید و از هر کلن تعداد 75 اصله نهال یکساله ریشه دار در قالب طرح آماری بلوکهای کامل تصادفی در اسفند ماه 1368 در اراضی مرکز تحقیقات البرز کرج مورد کاشت قرار گرفت. در پایان هر فصل رویش، قطر در محل ارتفاع برابر سینه و نیز ارتفاع درختان اندازه گیری شد و بعد نسبت به محاسبه رویش کل، رویش جاری و رویش متوسط حجمی کلن ها اقدام گردید و سپس متغیر متوسط رویش حجمی با استفاده از نرم افزارmstatc مورد تجزیه وتحلیل آماری قرار گرفت. نتایج بدست آمده طی یک دوره ده ساله بیانگر آن است که از میان کلن های بررسی شده کلن populus nigra var. betulifolia 13/17 با میانگین قطر 19/8 سانتیمتر، و کلن populus nigra 33/56 با میانگین ارتفاع 17/7 متر از بیشترین میزان رویش قطری و ارتفاعی برخوردار بوده اند. بیشترین میزان رویش متوسط حجمی را کلن populus nigra var. betulifolia 17/13 با 30/80 متر مکعب وکمترین آنرا کلن populus simonii با 7/79 متر مکعب در هکتار و در سال داشته اند و از نظر آماری بین کلن های مورد بررسی در رابطه با رویش حجمی اختلاف معنی دار وجود داشته است. بررسی رویش جاری حجمی کلن ها طی دوره اجرای طرح نشان می دهد که حداکثر رویش در این کلن ها در سالهای 1376 و 1377 صورت گرفته است به طوری که در کلن های مختلف از 30/41 تا 42/88 در صد از کل رویش ده ساله، طی این دو سال صورت گرفته است. از نظر آلودگی کلن ها به آفات، حساسترین آنهاpopulus ciliata و populus simonii و مقاومترین آنها ارقام گروه populus albaاز جمله populus alba 44/9 و populus alba 58/57 بوده اند. با جمع بندی متغیرهای بررسی شده بر روی کلن های مورد مطالعه، در نهایت کلن های مشروحه زیر جهت کشت در سطح وسیع به شرح زیر معرفی می گردند: نام کلن میانگین تولید (متر مکعب/ هکتار/ سال) 1 p. nigra betulifolia 17/13 30/83 2 p.nigra 56/33 28/09 3 p.nigra 47/3 24/83 4 p.nigra 42/53 24/60 5 p.nigra 42/78 23/06 6 p.nigra 49/5 21/49