مقاله

تعریف و موضوع مابعدالطبیعه از دیدگاه ابن‏ سینا: بررسی تأثیر رساله اغراض مابعدالطبیعه فارابی

چکیده

در طول تاریخ فلسفه، ابن‏ سینا نخستین فیلسوفی است که بحث از موضوع و تعریف علم مابعدالطبیعه را به عنوان یک مسئله مهم متافیزیکی مطرح کرده و آن ‏را مطلع الهیات شفاء قرار داده است. دیدگاه ابن‏ سینا در باب موضوع و تعریف مابعدالطبیعه بسیار متأثر از اثر ماندگار حکیم ابونصر فارابی با عنوان رساله اغراض مابعدالطبیعه است. تأمل در عبارات فارابی در این رساله، نشان دهنده میزان تأثیر دیدگاه فارابی در مورد مابعدالطبیعه، بر اندیشه ابن‏ سینا است؛ تا حدی که می توان گفت که ساختار کلی نظام مابعدالطبیعی ابن‏ سینا بر اساس مفاد این رساله شکل گرفته است و همان گونه که خود ابن‏ سینا در زندگی‏نامه‏ اش بدان معترف است، در مابعدالطبیعه، مدیون این اثر فارابی است. البته به رغم وجود شباهت‏ های فراوان این دو اثر، تمایزات مهمی نیز بین آن‏ها مشاهده می شود که نشان‏ دهنده ابتکارات و نوآوری های ابن‏ سینا در بحث موضوع و تعریف مابعدالطبیعه نسبت به مباحث فارابی در رساله اغراض است.

اسناد مشابه

  • موضوع مابعدالطبیعه؛ ارسطو، ابن سینا و توماس آکوئینی

    مقالهشناختمحمد ایلخانی، دانشگاه شهید بهشتی

    فلسفه روایت عام و فراگیر درباره وحدت و ثبات، و کثرت و تغییر در عالم و ذهن انسان است. ارسطو، ابن سینا و توماس آکوئینی به تبیین آن در موضوع مابعدالطبیعه پرداختند. اگرچه به نظر می رسد که هر سه متفکر موضوع مابعدالطبیعه را موجود بماهو موجود دانسته اند، اما معنا و سپهر موجود نزدشان متف

  • کاوشی در نظام تعریف سینوی؛ تحلیل مواجهۀ ابن¬سینا با ارسطو و فارابی

    مقاله۲۰۲۲تاریخ فلسفهمحمد حسین زاده

    رهیافت سینوی در نظریة تعریف، تبیین و توسعة نظریة تعریف ارسطویی است. او نظام تعریف ارسطو یعنی تعریف اشیاء بر اساس تحلیل ماهیت آنها به جنس و فصل را پذیرفته و آن را بسط داده است. علاوه بر این ، دیدگاههای نوآورانهیی را نیز به آنها افزوده که کمتر به آنها توجه شده و محققان و پژوهشگران

  • چگونگی تعریف خداوند از دیدگاه ابن سینا

    مقاله۲۰۲۰هستی و شناختسید محمد انتظام

    از آنجا که خداوند فاقد ذاتیات ماهوی است تعریف او به ذاتیات ماهوی ممکن نیست. پرسشی که در این مقاله به آن پاسخ داده‌ایم این است که آیا می‌توان خداوند را به جز ذاتیات، به گونه ای دیگر تعریف کرد؟ پاسخ ابن سینا به این پرسش این است که برای خداوند و موجودات بسیط که تعریفشان به ذاتیات مم

  • مقایسه دیدگاه ابن سینا و ملاصدرا در تبیین موضوع فلسفه و رابطه آن با مسائل فلسفی

    مقالهآینه معرفتزهره توازیانی، دانشگاه الزهرا(س) سیده نرجس عمرانیان، دانشگاه الزهرا(س)

    نظر به اینکه علم بودن یک علم مرهون انسجام مسائل و انسجام مسائل در گرو عاملی وحدت آفرین است؛ اغلب حکما این عامل وحدت آفرین را موضوع علم می خوانند. پرسش اصلی مقاله حاضر تبیین رابطه موضوع و مسائل فلسفی طبق دیدگاه ابن سینا و ملاصدراست. چنان که در منطق آمده، موضوع هر علم چیزی است که د

  • نقد موضوع فلسفه از دیدگاه ابن سینا و اندیشه ویتگنشتاین متقدم و متأخر

    مقاله۲۰۱۹فلسفه و کلاممحمد کاظم علمی سولا، فاطمه بی غم

    موضوع فلسفه از دیدگاه هر فیلسوف، محور فعالیت فلسفی اوست. در طول تاریخ اندیشه، موضوعات مختلفی مورد پرداخت فیلسوفان قرار گرفته است. مشهور است که لودویگ ویتگنشتاین فلسفه را دچار نوعی چرخش موضوعی کرده و علیه فلسفه سنتی ماقبل خودش شوریده است. همچنین در اندیشه متأخر او، یک گزاره نمی‌تو

  • تعریف و موضوع مابعدالطبیعه از دیدگاه ابن سینا: بررسی تأثیر رساله اغراض مابعدالطبیعه فارابی

    مقاله۲۰۱۲حکمت سینویلیلا کیانخواه، رضا اکبریان، محمد سعیدی مهر

    در طول تاریخ فلسفه، ابن سینا نخستین فیلسوفی است که بحث از موضوع و تعریف علم مابعدالطبیعه را به عنوان یک مسئله مهم متافیزیکی مطرح کرده و آن را مطلع الهیات شفاء قرار داده است. دیدگاه ابن سینا در باب موضوع و تعریف مابعدالطبیعه بسیار متأثر از اثر ماندگار حکیم ابونصر فارابی با عنوان ر