مقاله

بررسی تطبیقی دیدگاه عقلانیت انتقادی در اندیشه های پوپر و هابرماس

دانلود متن کاملرایگان، با حساب کاربری؛ ثبت نام با گوگل چند ثانیه است

چکیده

اندیشه سیاسی پوپر و هابرماس بر مبنای رابطه عقلانیت و انتقاد شکل گرفته است، ب هصورتی که عقلانیت و انتقاددو مفهوم کلیدی در اندیش ههای این دو فیلسوف سیاسی محسوب م یشود، اما با این حال تفاو تهایی نیز دارند.پوپر عقلانیت را ب هصورت کیپارچه م یبیند، غیری تسازی عقلانی و غیرعقلانی دارد و تاریخ یگری و ک لگراییهابرماس را رد میک ند. از طرفی هابرماس کیی بودن رو شهای علمی را نقد کرده و ب هتفاو تهای معرفت شناختیتأ یکد میک ند. سؤال مقاله حاضر این است که: با توجه ب هاینکه انتقاد و عقلانیت دو مؤلفه اصلی اندیشه پوپر وهابرماس م یباشد، نکات افتراق و تشاب ه تفکر آنها در کجاست؟فرضیه این است: وجود دو عنصر عقلانیت و انتقاد در اندیشه پوپر و هابرماس منجر ب هاین شده که با وجودتعلق آنها به دو سنت فکری متفاوت ب هنتایج مشابه برسند.هدف مقاله این است که نشان دهد چگونه با وجود تعلق پوپر و هابرماس ب هدو سنت و ایدئولوژی متفاوت ب هنتایجمشاب ه رسید هاند. روش ما در این مقاله مقایس های و تطبیقی است. مهمترین نتایج و کاربرد آن در محافل آکادمیکو سیاسی و نهادهای مدنی نظیر احزاب و جه تدهی ب هسیاستمداران م یباشد.

نویسندگان و وابستگی سازمانی
  1. جهانگیر باقری ایلخچی — ندارد
  2. مهناز نازلیان — ندارد

اسناد مشابه

  • بررسی تطبیقی دیدگاه عقلانیت انتقادی در اندیشه های پوپر و هابرماس

    مقاله۲۰۰۹مجله تحقیقات حقوق خصوصی و کیفریجهانگیر باقری ایلخچی، مهناز نازلیان

    اندیشه سیاسی پوپر و هابرماس بر مبنای رابطه عقلانیت و انتقاد شکل گرفته است، ب هصورتی که عقلانیت و انتقاددو مفهوم کلیدی در اندیش ههای این دو فیلسوف سیاسی محسوب م یشود، اما با این حال تفاو تهایی نیز دارند.پوپر عقلانیت را ب هصورت کیپارچه م یبیند، غیری تسازی عقلانی و غیرعقلانی دارد و

  • «بررسی تطبیقی مفهوم عقلانیت در اندیشه های ماکس وبر و شهید مطهری و تبعات سیاسی آن»

    مقاله۲۰۲۵تحول در علوم انسانیحامد عامری گلستانی، سید امین تقوی فر، شیوا جلال پور، حامد محقق نیا

    هسته اصلی و پایدار اندیشه های ماکس وبر و شهید مطهری عقلانیت است. هر چند عقلانیت در اندیشه های وبر مفاهیمی چون ابزاری، عرفی، هدف داری و بوروکراسی را معنا می دهد ولی با عبور از خوانش پارسونزی، بر اساس سوبژکتویسم کانتی امری برساخته است. یعنی انسان واقعیت را نه در مطابقت با واقع بلکه

  • دموکراسی، عدالت و صلح در عقلانیت انتقادی پوپر

    مقاله۲۰۰۹حقوق بشرجهانگیر باقری ایلخچی، مهناز نازلیان

    مقاله حاضر به دنبال تشریح رابطه مفاهیم دموکراسی، صلح و عدالت در اندیشه سیاسی است. در این بین نگرش لیبرالیستی و انتقادی پوپر به دموکراسی ما را بر آن داشت تا از رویکرد این فیلسوف سیاسی قرن 20 در توضیح مقوله‌های دموکراسی، عدالت و صلح استفاده کنیم. نگرش انتقادی پوپر در حوزه فلسفه علم

  • «عقلانیت انتقادی» از منظر کارل پوپر و دلالت‌های آن برای تربیت اخلاقی

    مقاله۲۰۱۱علوم تربیتیحسنعلی بختیار نصرآبادی، حمید رضا بهروان، محمد حسین حیدری

    نگاهی به ابعاد فردی و اجتماعی زندگی بشر نشان می‌دهد که انسان در هیچ دوره‌ای از تاریخ، بی‌نیاز از اخلاق و تربیت اخلاقی نبوده است. یکی از فیلسوفانی که با در نظر گرفتن مقتضیات جهان معاصر، موضوع اخلاق را اندیشمندانه مورد مداقه قرار داده، کارل پوپر است. در این مقاله که با روش تحلیلی ب

  • بررسی انتقادی و تطبیقی دیدگاه آیت‌الله جوادی آملی پیرامون علم دینی

    مقاله۲۰۲۶پژوهشنامه كلام تطبيقي شيعهسید جابر موسوی راد

    نظریه علم دینی آیت‌الله جوادی آملی مبتنی بر دو رکن است: الف: هر علمی که به درجه قطع یا اطمینان برسد، دینی است و علم سکولار وجود ندارد. ب: در کنار منابع عقلی و تجربی، باید از منابع نقلی نیز به روش اجتهادی استفاده شود. پرسش اصلی آن است که آیا صرف قطعی یا اطمینان‌آور بودن یک گزاره ع

  • مطالعه تطبیقی نسبت عقلانیت و سعادت در مبانی انسان‌شناختی آزادی از دیدگاه مرتضی مطهری و جان استوارت میل

    مقاله۲۰۲۵دولت پژوهي ايران معاصرمعصومه زائری بصیر، محمدرضا حاتمی، احمد بخشایشی اردستانی، اکبر اشرفی

    مفهوم آزادی به عنوان محوری‌ترین مسئله در فلسفه سیاسی و اخلاقی، همواره در کانون توجه مکاتب فکری مختلف قرار داشته است. تمایز در تعاریف ارائه شده از آزادی عمدتاً ناشی از تفاوت در مبانی انسان‌شناختی هر مکتب است. در این میان، آرای جان استوارت میل به عنوان نماینده برجسته لیبرالیسم غربی