زیبایی¬شناسی در فلسفه صدرالمتألهین
چکیده
امروزه در محافل آکادمیک، زیباییشناسی به عنوان شاخهای از فلسفه که به مطالعه پیرامون زیبایی و هنر میپردازد، مطرح است. به نظر صدرا زیبایی صورت یا امری تحسین برانگیز است.منشاء زیبایی جمیل مطلق است. لذت بخشی، ایجاد دوستی و عشق، اعجاب و تحسین برانگیزی از جمله آثار زیبایی بر روی نفس مُدرکاند. زیبایی امری عینی و آقاقی است. به نظر صدرالمتألهین زیبایی با وجود مساوقت دارد. پس از ویژگیهای وجود، مثل اصالت داشتن، مشکّک بودن،... برخوردار است. منشأ هنر در نزد صدرالمتألهین، مظهر برخی اسمهای حق تعالی مثل احسن الخالقین و مصوِّر بودن، عشق هنرمندان به تزیین آثار و... است. خیال مبدأ قریب همه آثار هنری است. صدرالمتألهین از قوه خیال و متخیّله بحث میکند که در آفرینش هنری، نقش مهمّی ایفا میکنند. ایشان معتقد به وجود عالم خیال منفصل است که انسانهای عادی در هنگام خواب و دیدن رؤیا، با آن مرتبط میشوند و عرفا در بیداری و در حالات مکاشفه، انسانها میتوانند مشاهدات خود از عالم خیال منفصل را در قالبهای هنری بریزند.