مقاله

بررسی تطبیقی فرهنگ قناعت در قرآن کریم و بوستان و گلستان سعدی

چکیده

1- چکیده قرآن کریم، به عنوان والاترین جلوه­گاه فرهنگ اسلامی، حیات طیبه را ثمره­ی قناعت معرفی می­کند و حرکت در مسیر قناعت­پیشگی را راه رسیدن به عزت نفس می­داند. اشتمال حجم عمده­ای از احادیث دینی بر موضوع قناعت و درک عمیق سعدی به عنوان شاعر اخلاق­گرای ادب فارسی از این مهم، موجب شده که وی یک فصل از بوستان و یک باب از گلستان خود را به این موضوع اختصاص دهد. تحلیل کارکرد قناعت در این دو شاهکار سعدی، که به شدت متأثر از قرآن کریم و سیره­ی عملی بزرگان دین است، نشان می­دهد که دامنه­ی فراگیری تبعات ارزشمند قناعت، به طور مستقیم بر سلامت نفس و سعادت انسان اثرگذار است. پژوهش حاضر اهمیت قناعت در قرآن کریم و بوستان و گلستان سعدی را در قالب مطالعات میان­رشته­ای مورد بحث قرار داده است. روش تحقیق، بنیادی- استنادی و مبتنی بر داده­های دینی و تربیتی بوده و هدف نوشتار حاضر آن است که ضمنِ الهام گرفتن از کتاب وحی الهی در زمینه­ی گسترش فرهنگ اسلامی، با تبیین برخی حکایت­های عبرت­آموز بوستان و گلستان، و تأکید بر ارزش­های اخلاقی قناعت­ورزی، تأثیر فرهنگ دینی بر دیدگاه سعدی را در زمینه­ی اهمیت قناعت­پیشگی مورد بحث قرار دهد. یافته­های پژوهش نشان می­دهد که سعدی در خلق این دو شاهکار به شدت متأثر از فرهنگ اسلامی بوده و با اثرپذیری مستقیم از آیات و روایات، به بزرگ­داشت فضیلتِ قناعت در آثار خود پرداخته است.

اسناد مشابه

  • الگوی تلفیقی تربیت اخلاقی اسلامی–ایرانی با تأکید بر تمثیل‌های قرآن کریم و گلستان سعدی

    مقاله۲۰۲۶معرفت و بصيرت اسلاميشیرین سلیمیان، سیدهاشم گلستانی، علیرضا یوسفی، Shirin Salimian

    در این پژوهش، با هدف تبیین الگوی تلفیقی تربیت اخلاقی اسلامی–ایرانی، به تحلیل تطبیقی تمثیل‌های اخلاقی قرآن کریم و گلستان سعدی پرداخته شده است. قرآن کریم به‌عنوان منبع الهی و راهنمای معنوی انسان، از تمثیل‌ها برای تبیین مفاهیم انتزاعی و انتقال آموزه‌های اخلاقی بهره می‌گیرد؛ در حالی‌

  • بررسی تطبیقی فرهنگ قناعت در قرآن کریم و بوستان و گلستان سعدی

    مقاله۲۰۱۶پژوهش های ادبی - قرآنیزینب ترابی، ابراهیم ابراهیمی

    1- چکیده قرآن کریم، به عنوان والاترین جلوه‌گاه فرهنگ اسلامی، حیات طیبه را ثمره‌ی قناعت معرفی می‌کند و حرکت در مسیر قناعت‌پیشگی را راه رسیدن به عزت نفس می‌داند. اشتمال حجم عمده‌ای از احادیث دینی بر موضوع قناعت و درک عمیق سعدی به عنوان شاعر اخلاق‌گرای ادب فارسی از این مهم، موجب شده

  • بررسی تطبیقی شکرگزاری در قرآن کریم و بوستان سعدی

    مقاله۲۰۱۸مطالعات ادبیات تطبیقیمحمد رضا ساسانی

    مباحث بین رشته‌ای مثل قرآن و ادبیات باید به عنوان یکی از فعالیت‌های قرآن پژوهی و راهی برای نشر فرهنگ اسلامی، مورد توجه قرار گیرد. شکرگزاری یکی از فضائل اخلاقی است و در هر دو فرهنگ اسلامی و فارسی، انسان به شکر خداوند بسیار سفارش شده است. به طوری که در قرآن، این فضیلت اخلاقی در کنا

  • بررسی تطبیقی شکرگزاری در قرآن کریم و بوستان سعدی

    مقاله۲۰۱۸مطالعات ادبیات تطبیقیمحمد رضا ساسانی

    مباحث بین رشته‌ای مثل قرآن و ادبیات باید به عنوان یکی از فعالیت‌های قرآن پژوهی و راهی برای نشر فرهنگ اسلامی، مورد توجه قرار گیرد. شکرگزاری یکی از فضائل اخلاقی است و در هر دو فرهنگ اسلامی و فارسی، انسان به شکر خداوند بسیار سفارش شده است. به طوری که در قرآن، این فضیلت اخلاقی در کنا

  • بررسی تطبیقی روابط بینامتنی قرآن کریم و سروده‌های عربی خاقانی و سعدی

    مقاله۲۰۱۹مطالعات ادبیات تطبیقیایرج مهرکی، فرزانه ولی زاده خیرآبادی

    از میان تمام منابع پیشامتنی در ادبیات فارسی و عربی، قرآن کریم به واسطه الهی بودن و تمایز ذاتی با آثار ساخته‌شده توسط انسان‌ها و اشتمال بر آیات و مضامین و قصص غنی و بی­همتای خود کامل­ترین سرچشمه برای الهام­گیری شاعران و نویسندگان مسلمان به شمار می‌رود. برقراری روابط بینامتنی با قر

  • بررسی تطبیقی آزادی‌‌از منظر قرآن کریم و اسناد بین‌المللی حقوق بشر

    مقاله۲۰۲۴فصلنامه علمی پژوهشی علوم سیاسیمحمدمهدی صدیقی، محمدتقی دشتی

    حق آزادی در آموزه‌‌های اسلام و اسناد بین‌المللی حقوق بشر از بنیادی‌‌ترین حقوق انسان‌‌ها و حیات اجتماعی او شمرده می‌‌شود. این مقاله به بررسی تطبیقی آزادی و تبیین آن در اسناد بین‌المللی و مطابقت آن با گفتمان اسلام می‌پردازد تا به بخشی از هجمه‌‌های ناروای جوامع غربی پاسخ گوید و ناکا