مقایسه ژنوتیپ های برتر کُنار گونه های ziziphus spina-christi و ziziphus mauritiana مستقر در باغ گیاه شناسی فدک دزفول با توجه به خصوصیات میوه و هسته
چکیده
ژنوتیپ های کُنار مستقر در باغ گیاه شناسی فدک دزفول همگی متعلق به جنس ziziphus از خانواده rhamnaceae و گونه های z. spina-christi ، z. mauritiana و یا هیبریدهای بین آن ها بوده و میوه آن ها مورد توجه می باشد. با توجه به این که خصوصیات ظاهری میوه ژنوتیپ های مذکور با هم تفاوت دارد، لذابه منظور مقایسه، بررسی صفات ریخت شناسی میوه و هسته آن ها در دستور کار پژوهش حاضر قرار گرفت. بدین منظور تعداد 14 صفت ریخت شناسی در میوه و هسته ژنوتیپ ها اندازه گیری شد. تجزیه خوشه ای، ژنوتیپ ها را در پنج خوشه قرار داد که دو ژنوتیپ اصلی از گونه z. mauritiana در خوشه سوم و سه ژنوتیپ بی هسته از گونه z. spina-christi در خوشه دوم جای گرفتند. نتایج صفات طول، قطر، حجم و وزن میوه بیانگر برتری معنی دار ژنوتیپ «موریتانی غفاری» به ترتیب با 4/39 میلی متر ، 9/23 میلی متر ، 977/10 سانتی متر مکعب و 817/11 گرم بود. در صفات نسبت طول به قطر میوه و درصد گوشت میوه برتری معنی دار با ژنوتیپ «موریتانی بختیاری» با 806/1 و 92/95 درصد بود. بدین ترتیب در صفات اشاره شده که بیانگر درشتی میوه می باشند، برتری معنی دار به ژنوتیپ هایگونه z. mauritiana تعلق داشت. این در حالی است که به جز صفت اسیدیته که با برتری ژنوتیپ «هیبرید اروند» بود، در سایر صفات، برتری معنی دار متعلق به ژنوتیپ های گونه z. spina-christi بود. البته بعضی ژنوتیپ های هیبرید صفات مناسب کمی و کیفی دو گونه را به ارث برده اند، که این موضوع می تواند آن ها را به عنوان درخت میوه با بازار پسندی خوب مطرح کند.