توان سنجی گفتمان های جنبش دانشجویی ایران معاصر
چکیده
جنبش دانشجویی دو دهه پس از تأسیس اولین دانشگاه در ایران پا به عرصة مبارزه سیاسی نهاد. ناکامیهای مستمر جنبش دانشجویی در مواجهه با پهلوی دوم، باعث شد از یک سو، دائماً در حال گفتمانسازی باشد و از سوی دیگر، همواره ظرفیت هر یک را برای کامیابی در مبارزه بسنجد. سؤال اصلی این است که جنبش دانشجویی چه تحولی را در عرصة گفتمانسازی و جایگزینی گفتمانهای رقیب، تجربه کرد؟ دستیابی به دالهای مرکزی، عناصر و مؤلفهها، قابلیتهای دسترسی، وجوه از جاشدگی و نیز خصایص گفتمانهای رقیب از دیگر پرسشهای این مقاله است. به نظر میرسد که نظریه گفتمان میتواند راههایی را بگشاید تا پاسخ به سؤالات مذکور هویدا گردد. فرضیة این مقاله آن است که با مطالعة جنبش دانشجویی با یک روش نوین(نظریة گفتمان) وجوه تازهای از این جنبش را آشکار نماید. آشکار شدن روند و نوع جابهجایی دالهای مرکزی، نوسان در قابلیتهای دسترسی و اعتبار و تغییر مستمر در عناصر و مؤلفه گفتمانهای دانشجویی از یافتههای مقاله حاضر است، به علاوه، ناتوانی جنبش دانشجویی در گفتمانسازی و بهرهگیری از گفتمانهای بیرون دانشگاه، لزوم بهرهگیری از گفتمان حاکم بر جامعه در گفتمانسازی نوین دینی دانشجویی، از دیگر یافتههای این نوشتار است.
نویسندگان و وابستگی سازمانی
- مرتضی شیرودی — استادیار پژوهشکده تحقیقات اسلامی