بررسی مزیت نسبی تولید و صادرات زعفران
چکیده
کشاورزی شهرستان تربتحیدریه با توجه به امکانات و پتانسیل های موجود در زمینه منابع مختلف کشاورزی از امکانات ویژه ای برای کشت زعفران برخوردار است. در تحقیق حاضر با استفاده از اطلاعات جمع آوری شده از جهاد کشاورزی استان خراسان رضوی و سالنامه آمار بازرگانی خارجی برای سال زراعی 92-91 به بررسی مزیت نسبی تولید زعفران در شهرستان تربتحیدریه با استفاده از شاخص drc و ماتریس تحلیل سیاسی pam و در ادامه به بررسی مزیت نسبی صادرات زعفران پرداخته شد که به این منظور از شاخصهای مزیت نسبی آشکارشده (rca) و مزیت نسبی آشکارشده متقارن (rsca) استفاده گردید. نتایج نشان داد شهرستان تربتحیدریه در تولید زعفران دارای مزیت نسبی است. همچنین بر طبق شاخص npc قیمت بازاری محصول بیش از قیمت سایهای آن است و لذا تولیدکننده از یارانه بهره برده است و از بازار محصول حمایت میشود. بر طبق معیار epc نیز مداخلههای دولت به سود تولید این محصول عمل کرده است و درمجموع از بازار نهاده و محصول حمایت میشود. درنهایت سودآوری خالص اجتماعی نیز در همه حالات مثبت میباشد. همچنین بر طبق هر دو معیار مزیت نسبی صادرات در سالهای 2012-2004 کشورهای ایران، اسپانیا و یونان به ترتیب دارای اولویت مزیت نسبی صادرات در جهان میباشند درحالی که صادرات زعفران ایران ارزش افزوده بالایی ندارد لذا در راستای بهبود وضعیت کنونی، پیوستن به سازمان تجارت جهانی جهت کاهش تعرفه های صادرات، توجه به بازاریابی محصول و ارائه تسهیلات لازم ازجمله حمایت های ارزی پیشنهاد میشود.
نویسندگان و وابستگی سازمانی
- علیرضا کرباسی — دانشیار گروه اقتصاد کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد و استاد مدعو دانشگاه تربت حیدریه
- فاطمه رستگاری پور — استادیار بخش اقتصاد کشاورزی دانشگاه تربت حیدریه-تربت حیدریه