مطالعه اثرات ضد باکتریایی و فیتوشیمیائی عصاره تام 12 گونه از گیاهان بومی ایران بر سوش های بیماری زای نوکارد یا
چکیده
تنوع آب و هوائی و وجود فصول چهارگانه د ر ایران, پوشش گیاهی متنوع و بسیارغنی را د رکشورما بوجود آورد ه است، به طوری که گاهی د ر یک پهنه رویشی محد ود ، انواع گوناگونی از گیاهان را می توان مشاهد ه کرد . این پد ید ه زمینه مساعد ی را برای تحقیق و بررسی د ر مورد خواص مختلف این گیاهان از جمله خواص د اروئی و شیمیائی آنها فراهم می سازد . د ر سال های اخیر به د لیل مصرف غیراصولی و نابه جای د اروهای شیمیایی به خصوص آنتی بیوتیک ها مانند خود د رمانی د اروئی، استفاد ه طولانی از د اروهای شیمیایی د ر عفونت های مزمن, د گرگونی د ر ژنوم میکروارگانیزم ها موارد متعد د ی از د شواری د ر د رمان و نیز مقاومت میکروبی د ر د نیا بوجود آمد ه و شرایط برای رشد میکروب های فرصت طلب نظیر نوکارد یا فراهم گرد ید ه است. لذا تحقیق برای یافتن مواد ضد میکروبی از گیاهان د ارویی مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته تا از فرآورد ه های گیاهی، جایگزین های مناسبی برای آنتی بیوتیک های صناعی به د ست آورند . هد ف اصلی د ر این مطالعه بررسی فیتوشیمیایی و اثرات ضد باکتریایی چند گونه گیاهی بومی ایران بر علیه باکتری های عامل بیماری نوکارد یوز. مقایسه اثر ضد میکروبی این گیاهان با آنتی بیوتیک های رایج بر باکتری فوق و معرفی آن به عنوان جایگزین مناسب برای د اروهای انتخابی علیه این باکتری بود ه است. اگر چه نوکارد یاها از قد رت تهاجمی زیاد ی برخورد ار نیستند , لیکن قاد رند د ر میزبانان با ضعف ایمنی, بیماری عفونی و خطرناک نوکارد یوز را ایجاد نمایند . ابتد ا گیاهان مورد نظر جمع آوری و تعیین نام علمی گرد ید ند و پس از تهیه عصاره متانولی با رقت های 5 / 0، 5 / 2، 5، 5 / 7، 10 و 15 د رصد (w / v) و با استفاد ه از روش های انتشار د ر آگار, تأثیر آنها د ر مهار رشد نوکارد یاها مورد بررسی قرار گرفت. آزمایشات فیتوشیمیایی بر روی عصاره های تهیه شد ه نیز به منظور بررسی وجود فلاوونوئید ، آلکالوئید ، تانن و ساپونین و غیره انجام گرفت. نتایج حاصله حاکی از آن است که عصاره الکلی شش گونه گیاهی مورد مطالعه شامل مامیران, شقایق کوهی, شیرین بیان, گلپر, پونه بینالود و گل مورو اثر ضد میکروبی قابل ملاحظه ای بر نوکارد یا ها نشان می د هند . از آنجا که nocardia asteroides و n. brasiliensis به رقت های مختلف گیاهان مورد مطالعه حساسیت قابل توجهی نشان د اد ند و د ر محیط کشت هاله عد م رشد تشکیل شد ، تاثیر کامل گیاهان فوق بر گونه های نوکارد یاها محرز می باشد . با مقایسه قطر هاله های شفاف تشکیل شد ه با رقت های 5 / 2، 5، 5 / 7 و10د رصد (w / v) و نیز 6 گونه گیاهی از مجموع 12 گونه و قطر هاله ایجاد شد با آنتی بیوتیک های استاند ارد علیه نوکارد یا د ر شرایط کاملاّ یکسان، به این نتیجه می رسیم که غلظت مورد استفاد ه این آنتی بیوتیک ها، متناسب با غلظت گیاهان مورد مطالعه د ر محیط invitro بود ه و تاثیر ضد میکروبی این گیاهان تقریباً مشابه آنتی بیوتیک های استاند ارد می باشد .