تحلیل مقایسه ای کارایی انرژی صنایع بزرگ استان های ایران با استفاده از روش تحلیل فراگیر داده ها در دوره ی 1390-1387
چکیده
دو شاخص شناخته شده راجع به اینکه نهادههای انرژی چگونه مصرف می شوند وجود دارد: یکی شدت انرژی که میزان مصرف انرژی برای تولید یک واحد محصول را اندازه می گیرد و دیگری کارایی انرژی (بهره وری انرژی)، که نسبت تولید ناخالص داخلی به انرژی مصرفی را اندازه می گیرد. اما این دو شاخص انرژی را به عنوان تنها نهاده در نظر میگیرند. در مقابل، شاخص tfee علاوه بر انرژی سایر نهاده های کلیدی تولیدمثل نیروی کار و سرمایه را نیز در محاسبهی کارایی انرژی لحاظ می کند. در این مطالعه کارایی انرژی صنایع بزرگ استانهای ایران در دوره 1390-1387 با استفاده از شاخص کارایی کل عامل انرژی (tfee) در چارچوب کلیهی عوامل تولید و بر پایهی روش تحلیل فراگیر دادهها محاسبه شده است. نتایج نشان می دهد که میانگین کارایی انرژی کل صنایع بزرگ استان های ایران در دوره ی موردنظر تقریباً 4/0 می باشد و بیشترین میزان متوسط کارایی انرژی به ترتیب مربوط به استان های هرمزگان، تهران، بوشهر، آذربایجان و کرمان و کمترین آن نیز مربوط به خراسان شمالی، چهارمحال بختیاری، سیستان و بلوچستان، خراسان جنوبی و لرستان می باشد. همچنین برآوردها در دورهی مورد نظر نشان می دهد که متوسط کارایی انرژی استان ها تا سال 1389 در حال کاهش و پس از آن یعنی در سال 1390 با اصلاح قیمت حامل های انرژی افزایش یافته است.