چکیده هدف عمدة مقالة حاضر وارسی و ارزیابی نقادانۀ کتاب دیالکتیک روشنگری نوشتة آدورنو و هورکهایمر است. اثر مزبور یکی از متون اصلی جریان فکریِ «نظریة انتقادی» است که با عنوان صوری مکتب فرانکفورت مشهور شده است. نویسندگان کتاب، به واقع، از پیش کسوتان نظریۀ انتقادی اند و در معماری این جرگۀ فکری و طرح مفاهیم محوری آن جایگاه برجسته ای دارند. آدورنو و هورکهایمر دیالکتیک روشنگری (پارادایم فکری و جهان نگر...

هر ایده ای که در باب تبیین پیوند میان فلسفه و هنر شکل گیرد، ناگزیر از پاسخ به این پرسش بنیادین خواهد بود که رابطه ی میان هنر به مثابه ی امری زیبایی شناختی با فلسفه که حوزه ای است مربوط به اندیشه و تبیین امور از طریق مفاهیم، چگونه امکان پذیر است؟ به این معنی که هرگاه هنر در جزئیت خود در نسبت با مفاهیمِ کلی فلسفی قرار گیرد؛ برای تحقق چنین پیوندی آیا ملزم به نادیده گرفتن بخشی از معیارهای زیبایی شنا...

خودآئینی هنر و استقلال آن از هر نوع غایت بیرونی یکی از مهم ترین مفاهیم برخاسته از دل هنر مدرن - و احتمالا وجه ممیزۀ آن از اشکال مختلف هنر سنتی - است که با واکنش های مثبت و منفی متباینی از جانب فلسفۀ هنر مواجه شده است. مقالۀ حاضر در پی بررسی دو نمونۀ سرشت نما از این واکنش ها است که به ترتیب به تئودور آدورنو و والتر بنیامین تعلق دارند.  هرچند عموماً: این دو متفکر از چهره های تأثیرگذار نحله موسوم ب...

نگارنده در این مقاله ابتدا به مختصات فهم هنری که خصائصی ممتاز دارد اشاره کرده و کوشیده است به پرسش «هنر چیست؟»‌ پاسخی در خور عرضه کند. از آنجا که پاسخ مذکور متضمن مؤلفة ارزش در تعریف هنر است، وی به‌اختصار به جایگاه ارزش در تلقی متفکران صاحب‌نامی چون کانت، هگل، آدورنو و هیدگر می‌پردازد و سپس به این جمع‌بندی می‌رسد که تلقی هنری هیدگر بهره‌مند از ویژگی‌هایی است که با استمداد از آن می‌توان زمینه‌ها...

این مطالعه به بررسی مفهوم صنعت فرهنگی تئودور آدورنو در سه رمان فارسی قبل از انقلاب به نام های "زیبا" اثر م. حجازی، "کفش های غمگین عشق" اثر ر. اعتمادی و "داستان جاوید" اثر ا. فصیح می پردازد. آدورنو یکی از برجسته ترین متفکران بعد از جنگ جهانی دوم است که بیشتر اعتبار خود را مدیون انتقادهای شدید خود از جامعه ی مدرن می باشد. آنچه در این مطالعه مورد بررسی قرار می گیرد این است که محصولاتی ادبی که زیرم...

بسیاری از آهنگسازان سال های ( 1930- 1920)، ولخرجی و اسراف و احساس رمانتیک را کنار گذاشته و نشانه ها و آرمان های زیبا شناسه خود را در نازکی بافت های پولی فونیک، روشنی و سادگی موسیقی، استفاده دوباره از فرم های قدیمی شامل: سوئیت، کنسرتوگروسو، پاسا کالیا، فوگ و همچنین استفاده از روش های آهنگسازانی همچون، باخ، هندل، پرگولزی، موتسارت و ... قرار دادند. در نئوکلاسیک به گذشته رجوع می شود و آهنگساز تل...

نگارنده در این مقاله ابتدا به مختصات فهم هنری که خصائصی ممتاز دارد اشاره کرده و کوشیده است به پرسش «هنر چیست؟» پاسخی در خور عرضه کند. از آنجا که پاسخ مذکور متضمن مؤلفه ارزش در تعریف هنر است، وی به اختصار به جایگاه ارزش در تلقی متفکران صاحب نامی چون کانت، هگل، آدورنو و هیدگر می پردازد و سپس به این جمع بندی می رسد که تلقی هنری هیدگر بهره مند از ویژگی هایی است که با استمداد از آن می توان زمینه های...

خودآئینی هنر و استقلال آن از هر نوع غایت بیرونی یکی از مهم‌ترین مفاهیم برخاسته از دل هنر مدرن - و احتمالا وجه ممیزۀ آن از اشکال مختلف هنر سنتی - است که با واکنش‌های مثبت و منفی متباینی از جانب فلسفۀ هنر مواجه شده است. مقالۀ حاضر در پی بررسی دو نمونۀ سرشت‌نما از این واکنش‌ها است که به ترتیب به تئودور آدورنو و والتر بنیامین تعلق دارند.  هرچند عموماً: این دو متفکر از چهره‌های تأثیرگذار نحله موسوم...

این پژوهش به سه بخش کلی تقسیم شده است. در بخش اول آرای مکتب فرانکفورت در باب موسیقی پاپ مورد بررسی قرار گرفته، مقاله "درباره موسیقی پاپ" اثر آدورنو نقد می گردد. بخش دوم تلاشی است جهت ایجاد یک ساختار تئوریک برای تبیین نحوه جایگیری گروهها در جامعه. در بخش پایانی با استفاده از نظامی که در بخش دوم ساخته و پرداخته شده است، بطور تاریخی و تحلیلی شیوه صعود اجتماعی سیاهان آمریکا نشان داده می شود. در این...