گروهی از پژوهش گران فعال در حوزه سبک شناسی و نقد ادبی بر این باورند که سبک هر هنرمند مستقیماً زاییده شخصیت اوست؛ به عبارت دیگر می توان گفت بین سبک یک متن ادبی و روحیات و افکار صاحب آن، ارتباط تنگاتنگی وجود دارد، از این روی برخی از سبک شناسان معتقدند که می توان از طریق آثار ادبیِ دارای سبک فردی به اعماق ذهن و روان شاعر یا نویسندۀ آن راهی جست؛ بر این اساس نگارنده در این مقاله تلاش کرده است تا با نگ...

چکیده موضوع این رساله، بررسی، توصیف، تحلیل و مقایسه «شب» در آثار فردوسی، مسعود سعد، دیوان عطار و حافظ، اشعار فروغ فرخزاد و احمد شاملو است. از سه دوره یا سبک مختلف شعر فارسی، دو شاعر برگزیده شده و موضوع شب در آنها بررسی شده است. شب در آثار شاعران دوره های مختلف کاربرد بسیاری دارد، ولی معنای بسیار متفاوتی از آن استنباط نمی شود، جز مواردی که در این پایان نامه به آن اشاره می شود. در سبک خراسانی ...

گروهی از پژوهش‌گران فعال در حوزة سبک‌شناسی و نقد ادبی بر این باورند که سبک هر هنرمند مستقیماً زاییدة شخصیت اوست؛ به عبارت دیگر می‌توان گفت بین سبک یک متن ادبی و روحیات و افکار صاحب آن، ارتباط تنگاتنگی وجود دارد، از این‌روی برخی از سبک‌شناسان معتقدند که می‌توان از طریق آثار ادبیِ دارای سبک فردی به اعماق ذهن و روان شاعر یا نویسندۀ آن راهی جست؛ بر این اساس نگارنده در این مقاله تلاش کرده است تا با نگ...

سیف‌الدین اسفرنگی ـ شاعر پارسی‌گوی کم‌شناخته ـ به اقرب احتمالات در سده ششم هجری دیده بر جهان گشود. زادگاه او به گواهی نامش و اتفاقِ تذکره‌نویسان اسفرنگ یا اسفره از توابع سمرقند است و از این نگاه دیوان او در بررسی زبان حوزه فرارود (= ماوراءالنهر) پایگاه و جایگاهی ویژه دارد. سیف در صناعت شاعری به بسیاری از پیشینیان و هم‌روزگارانِ خود چشم داشته و قصاید آنان را نمونه قرار داده و استقبال کرده است؛ از ...

شهرآشوب در لغت به معنی کسی است که به لحاظ زیبایی شهر را بیاشوبد و به عبارتی ترکیب وصفی است برای توصیف زیبارویان فتنه‌انگیز و در اصطلاح ادبی به اشعاری اطلاق می‌شود که شاعر در آن، شهر، اهل شهر یا درباریان را مدح یا ذم کرده یا به توصیف پیشه‌وران یک شهر و تعریف حرفه و صنعت آنان پرداخته باشد. این نوع شعر که به دو دسته صنفی و شهری تقسیم می‌شود، از دید جامعه‌شناختی، اشتمال بر لغات و اصطلاحات فنی حرفه‌...

در آثار و اندیشه های ادبی به فراوانی،مطالبی درباره آسمان و آسمانیان و تأثیرآن ها بر موجودات زمین از جمله انسان ها و زندگی آن ها بیان شده است؛مسائلی از قبیل: فرمانروایی پادشاهان، شکایت کردن شاعران از آسمان و پدیده هایش، سرسبز شدن گیاهان، پدید آمدن سنگ های گرانبها ... در این پژوهش سعی می شود که این اشعار در باورها و اساطیر ملت ها ریشه یابی شود. روش این پژوهش، روش کتابخانه ای است و دیوان های چها...

شهرآشوب در لغت به معنی کسی است که به لحاظ زیبایی شهر را بیاشوبد و به عبارتی ترکیب وصفی است برای توصیف زیبارویان فتنه انگیز و در اصطلاح ادبی به اشعاری اطلاق می شود که شاعر در آن، شهر، اهل شهر یا درباریان را مدح یا ذم کرده یا به توصیف پیشه وران یک شهر و تعریف حرفه و صنعت آنان پرداخته باشد. این نوع شعر که به دو دسته صنفی و شهری تقسیم می شود، از دید جامعه شناختی، اشتمال بر لغات و اصطلاحات فنی حرفه ...

مسعود سعد و فرخی یزدی از جمله شعرایی هستند که سرآمد شعرای حبسیه سرایند به مناسبت زندانی شدن و دوره های طولانی حبس توضیحات آنها (از دلایل به زندان افتادن ها و چگونگی شکل و فضای زندان ها و انواع شکنجه هایی که در زندان ها می دیده اند) درخور توجه است، این رساله به بررسی متشابهات این دو شاعر می پردازد اگر چه آنها در دو دوره ی کاملاً متفاوت از یکدیگر می زیسته اند، و بنابه دلایل کاملاً متفاوت نیز به زند...

در زبان فارسی و اشعار کلاسیک درباره آسمان و تأثیر آن‌ بر انسان‌ها مطالب متنوعی مشاهده می شود. معمولا هنگام شرح و توضیح این اشعار به آرایه استعاره یا مجاز متوسل شده و اغلب آسمان، استعاره یا مجاز از خداوند، قضا و قدر و... دانسته می‌شود. با نگاهی به پیشینه اعتقادی و اسطوره‌ای مشخص می‌شود، آنچه در زبان موجود است و به تبع آن در بسیاری از اشعار راه یافته است، نه تنها مجاز یا استعاره نیست؛ بلکه باورها...

میرزا محمد فرخی یزدی از شاعران پرآوازه ی معاصر است که در بین هم عصران خود در حوزه ی غزل سرایی به دلیل آوردن ترکیبات تازه و آمیختن آن با مضامین سیاسی سرآمد بود. فرخی بی مهاباتر از سایر روشنفکران با زبان شعر به مبارزه علیه استبداد رضاخانی پرداخت. از نظر فکری سوسیالیست مآب و طرفدار کارگر و رنج بر است. او بیشتر غزل سراست و سیمای واقعی خود را در غزلیاتش انعکاس داده است. وی در میان شاعران قدیم، بیشتر...