اثربخشی برنامه مدیریت درد بر کاهش درد در بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس
چکیده
زمینه: درد علامتی شایع در بیماری مولتیپل اسکلروسیس(ms) بشمار می آید و در تمام مراحل آن توسط افراد مبتلا تجربه می شود. بنابراین، لازم است درمان های چندبعدی و جامعی در جهت کاهش درد آن ها صورت گیرد که مدیریت درد یک از آن هاست. هدف این پژوهش تعیین اثربخشی برنامه مدیریت درد بر کاهش نشانگان درد بیماران مبتلا به ms انجام شد. روش ها: روش پژوهش حاضر نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل بود. 10 نفر از بیماران مبتلا به ms با روش نمونه گیری در دسترس از بین مراجعه کنندگان به کلینیک ms بیمارستان قائم (عج) مشهد انتخاب و به طور تصادفی در دو گروه کنترل و آزمایش قرار گرفتند. اعضای گروه آزمایشی 12 جلسه 45 دقیقه ای برنامه آموزشی مدیریت درد را دریافت کردند. ابزار گرد آوری اطلاعات مقیاس درجه بندی عددی درد، خرده مقیاس شکایات جسمانی چک لیست نشانه های اختلالات روانی( scl-90-r) و خرده مقیاس نشانه های جسمانی پرسشنامه سلامت عمومی (ghq) بود. تجزیه و تحلیل داده ها با آزمون تحلیل کواریانس و با استفاده از نرم افزار spss-16 صورت گرفت. یافته ها: نتایج بدست آمده نشان دادند که میانگین های نمرات درد شرکت کنندگان پس از دریافت کاربندی بشکل معنی داری کاهش پیدا کرده است(01/0 p < ). میزان تأثیر مداخله، برای مقیاس درجه بندی عددی درد 79/0، خرده مقیاس شکایات جسمانی scl-90-r 67/0 خرده مقیاس نشانه های جسمانی ghq 52/0 بود. بعبارتی، مداخله موجب کاهش معنی دار درد در تمام شاخص های اندازه گیری شده بود. نتیجه گیری: بر اساس نتایج حاصل احتمالا می توان نتیجه گرفت برنامه آموزشی مدیریت درد می تواند تا حدودی موجب تسکین و کاهش درد در بیماران مبتلا به ms گردد. از این رو، پیشنهاد می گردد این برنامه بعنوان بخشی از برنامه های درمانی و بازتوانی این گروه قرار گیرد. علاوه بر این، با توجه به محدودیت شرکت کنندگان این مطالعه پیشنهاد می شود، مطالعه در نمونه ای بزرگتر تکرار گردد.