مقاله

شیوه های نقل به معنای احادیث در مجمع البیان

چکیده

چکیده از جمله مباحثی که در علوم حدیثی مورد بحث و بررسی قرار گرفته، موضوع نقل به معنای احادیث می­باشد که درباره اصل آن موافقان و مخالفانی وجود دارد، و عده­ای که پذیرفته­اند، تحت شرایطی خاص آن را مجاز دانسته و معتقدند که خارج از این ضوابط نباید نقل به معنا صورت گیرد. نوشته پیش رو در همین ارتباط درصدد است تا بررسی کند در تفسیر مجمع البیان که در آن به نقل روایات اهتمام و توجه شده، آیا نقل به معنای احادیث اتفاق افتاده است یا خیر؟ و آیا معیارهای لازم در این نقل به معنا رعایت شده است؟ روش تحقیق در این مقاله تحلیلی ـ توصیفی و با استفاده از منابع کتابخانه­ای می باشد. یافته این پژوهش آن است که در این تفسیر، چهار نوع نقل به معنا به کار رفته است؛ جابجایی واژه های مترادف، استناد به بخشی از الفاظ یا مضامین روایات، ترکیب عبارات چند حدیث و ارائه ساختاری جدید از روایات، که به تفصیل بیان شده اند. همچنین مشخص شد که این نقل به معنا آسیب هایی نیز داشته است که در این پژوهش بدان پرداخته شده است

اسناد مشابه

  • نقدی سندشناسانه بر احادیث مجمع البیان

    مقالهفصلنامه علمی پژوهشی پژوهشهای قرآنینعمت‏ اللَّه صالحی نجف ‏آبادی

    سخن از درآمیختگی سخن غیر معصوم با معصوم در تفسیر مجمع البیان است. نگارنده دو حقیقت تلخ درباره تفسیر ثمین مجمع البیان را که عبارتند: از بی دقتی نسخه نگاران منابع روایی و حدیثی تفسیر مجمع البیان در نقل شخصیت های واقع در سند روایات و نقل اقوال که سبب بی راهه روی علامه طبرسی )ره( در

  • نقدی سندشناسانه بر احادیث مجمع البیان

    مقاله۲۰۰۲فصلنامه علمی پژوهشی پژوهشهای قرآنینعمت اللَّه صالحی نجف آبادی

    سخن از درآمیختگی سخن غیر معصوم با معصوم در تفسیر مجمع البیان است. نگارنده دو حقیقت تلخ درباره تفسیر ثمین مجمع البیان را که عبارتند: از بی‌دقتی نسخه نگاران منابع روایی و حدیثی تفسیر مجمع البیان در نقل شخصیت‌های واقع در سند روایات و نقل اقوال که سبب بی‌راهه روی علامه طبرسی )ره( در

  • شیوه‌های نقل به معنای احادیث در مجمع البیان

    چکیده از جمله مباحثی که در علوم حدیثی مورد بحث و بررسی قرار گرفته، موضوع نقل به معنای احادیث می­باشد که درباره اصل آن موافقان و مخالفانی وجود دارد، و عده­ای که پذیرفته­اند، تحت شرایطی خاص آن را مجاز دانسته و معتقدند که خارج از این ضوابط نباید نقل به معنا صورت گیرد. نوشته پیش رو د

  • شناخت رویکرد تقریبی طبرسی در مجمع البیان با تخریج احادیث تفسیری سوره یوسف

    مقاله۲۰۱۴فصلنامه مطالعات تقریبی مذاهب اسلامی (فروغ وحدت)کریم دولتی، مجتبی محمدی انویق

    مجمع البیان لعلوم القرآن، تألیف فضل بن حسن طبرسی (د 548ق)، یکی از برجسته ترین تفاسیر شیعی است که از اوایل سال 530 تا اواخر سال 536ق و طی مدت هفت سال، نوشته شده است. اغلب روایات این تفسیر، بدون سند کامل و بدون اشاره­ به مرجع اصلی آنها نقل شده است. این حالت، در ظاهر ممکن است در احا

  • شناخت رویکرد تقریبی طبرسی در مجمع البیان با تخریج احادیث تفسیری سوره یوسف

    مقاله۲۰۱۴مطالعات تقریبی مذاهب اسلامیکریم دولتی، مجتبی محمدی انویق

    مجمع البیان لعلوم القرآن، تألیف فضل بن حسن طبرسی (د 548ق)، یکی از برجسته‌ترین تفاسیر شیعی است که از اوایل سال 530 تا اواخر سال 536ق و طی مدت هفت سال، نوشته شده است. اغلب روایات این تفسیر، بدون سند کامل و بدون اشاره‌به مرجع اصلی آنها نقل شده است. این حالت، در ظاهر ممکن است در احاد

  • تأملی در نقد «ذهبی» از مجمع البیان

    مقالهفصلنامه علمی پژوهشی پژوهشهای قرآنیمحمد حسن مددی

    نگاهی گذرا به نقدهای محمّد حسین ذهبی مؤلّف «التفسیر و المفسّرون» بر مجمع البیان طبرسی است. نگارنده پس از شرح حال اجمالی از طبرسی و تفسیر مجمع البیان به نقدهای محمد حسین ذهبی از این تفسیر می پردازد و در آغاز بر این نکته تأکید می ورزد که ذهبی بیش از آنکه به نقد تفسیر مجمع البیان بپ