رو ش¬های همسانه سازی ژن بدون آنزیم لیگاز
چکیده
همسانهسازی قطعه dna موردنظر داخل یک ناقل پلاسمیدی، یکی از مراحل تکنولوژی dna نوترکیب است. در روشهای معمول برای همسانهسازی به آنزیم لیگاز و آنزیمهای برشی نیاز است که با محدودیتهایی مواجه هستند. راهکارهای متعددی برای ایجاد و اتصال دو قطعه dna مستقل بدون استفاده از آنزیم لیگاز توسعه یافتهاند که از موفقترین آنها فناوریهای گیتوی و یوزرفرندلی هستند. فناوری گیت وی روشی سریع و مؤثر برای همسانه سازی بر اساس خصوصیتهای نواحی ویژه نوترکیبی باکتریوفاژ لامبدا است. در این فناوری، اجزای سیستم نوترکیب این ویروس برای ایجاد یک سیستم کارآمدتر تغییر یافته اند. نوترکیبی بین نواحی ویژه اتصال رخ میدهد که دو طرف قطعه dna را احاطه میکنند. در این فناوری توالی dna مورد نظر ابتدا در یک ناقل به نام ناقل ورودی همسانه سازی میشود. پس از ایجاد کلون ورودی، انتقال قطعه dna به ناقل های دیگر با واکنش نوترکیبی یک ساعته و بدون استفاده از آنزیمهای برشی و آنزیمهای اتصال دهنده لیگاز بهراحتی انجام می گیرد. در فناوری یوزرفرندلی از آغازگرهایی استفاده میشود که دارای توالی ناقل هستند و یک نوکلئوتید داکسی اوریدین دارند و dna هدف را با پلیمرازی نظیر تک پلیمراز تکثیر میکنند. محصول pcr با مخلوط آنزیمی ویژهای تیمار میشودکه انتهای 3َ تک رشتهای بر روی قطعات dna تکثیر شده با pcr ایجاد میکند. با این عمل قطعات dna داری دنبالههای تک رشتهای طویلتر از محصولاتی هستند که با آنزیمهای برشی ایجاد میشوند و برای اتصال به ناقل به آنزیم لیگاز نیازی نیست. با تغییر در طراحی آغازگرها در این روش همسانهسازی به راحتی دستکاریهای مختلف dna امکانپذیر است. در این مقاله به جنبههای کلیدی و مزایای این روشها پرداخته شده است.