ارزیابی تحمل تنش یخ زدگی در گندم (triticum aestivum l.) رقم سایونز در مرحله ی ۴ تا ۶ برگی، تحت شرایط کنترل شده
چکیده
به منظور بررسی اثر تنش یخ زدگی و ارزیابی تحمل به آن در گیاه گندم رقم سایونز در مرحله ی 4 تا 6 برگی، تحت شرایط کنترل شده، این آزمایش به صورت طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در دانشکده ی کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد اجرا گردید. شش سطح دمای یخ زدگی (صفر، 4-، 8-، 12-، 16- و 20- درجه ی سانتی گراد) به عنوان تیمارهای مورد بررسی در نظر گرفته شدند. به منظور القای خوسرمایی در گیاهان از زمان کاشت تا مرحله ی 6-4 برگی در شرایط طبیعی رشد یافتند. سپس برای اعمال تیمارهای یخ زدگی در فریزر ترموگرادیان قرار گرفتند. جهت ارزیابی تحمل به دماهای یخ زدگی صفاتی چون نشت یونی اولیه، نشت یونی ثانویه، درصد نشت الکترولیت ها، درصد بقاء، تعداد برگ، سطح سبز برگ و وزن خشک بوته در نظر گرفته شد. نتایج نشان داد که اثر دماهای مختلف یخ زدگی بر صفات نشت یونی اولیه، درصد نشت الکترولیت ها، تعداد برگ، سطح سبز برگ و وزن خشک بوته در سطح آماری یک درصد و بر درصد بقاء در سطح آماری پنج درصد معنی دار بود. بر اساس نتایج به دست آمده بیش ترین و کم ترین میزان نشت الکترولیت سلول های گیاهی با میانگین های 73/78 و 56/24 درصد به ترتیب مربوط به دماهای 20- و 4- درجه ی سانتی گراد بود. هم چنین دمای کاهنده ی 50 درصد بقاء گیاهان (lt50su) 1/18- درجه ی سانتی گراد به دست آمد.