مقایسه فاکتورهای رشد سایتوکاینی در فراورده های سوپرناتانت پلاکتی، لایست پلاکتی و پلاسمای غنی از پلاکت فعال شده جهت کاربردهای درمانی
چکیده
سابقه و هدف: پلاسمای غنی از پلاکت (prp)، کنسانترهای از پلاکتها در حجم کمی از پلاسما است. نشان داده شده که اثربخشی این فراورده بر انواع مختلف سلولها ناشی از آثار سینرژیک یک سری پروتئینهای موجود در پلاکتها، تحت عنوان فاکتورهای رشد پلاکتی است. مواد و روشها: در این مطالعه تحقیقاتی (original article) تهیه فراورده پلاسمای غنی از پلاکت فعال شده با فعالسازی پلاکت توسط مخلوط ترومبین وکلریدکلسیم وتهیه فراوردههای سوپرناتانت پلاکتی و لایست پلاکتی نیز به ترتیب باسانتریفیوژکردن با دور بالای (900g) پلاسمای غنی از پلاکت و فرایند ذوب و انجماد پلاسمای غنی از پلاکت انجام گرفت. غلظت فاکتورهای رشد وهمچنین پروتئین موجود در این فراوردهها به ترتیب با روشهای elisa و bradford تعیین گردید. جهت آنالیز دادهها از آزمونهای آماری student’s t-test و anova و نرم افزار spss استفاده شد و مقادیر p<0/05 از نظر آماری معنیدار تلقی گردید. یافته ها: بر اساس نتایج بهدست آمده، غلظت پروتئین و همینطور غلظت هر چهار نوع فاکتور رشدtgf-β, pdgf, fgf وegf در دو فراورده پلاسمای غنی از پلاکت فعال شده و لایست پلاکتی بهطور معنیداری بیش از سوپرناتانت پلاکتی بود (p<0/05). همچنین مقادیر pdgf و tgf-β بهعنوان فاکتورهای رشد اصلی پلاکتی در حد نانوگرم بوده و به نسبت fgf و egf (در حد پیکوگرم) در هر سه فراورده سوپرناتانت پلاکتی، لایست پلاکتی و پلاسمای غنی از پلاکت فعال شده بهطور معنیداری بیشتر بود (p<005). در ضمن میزان pdgf در لایست پلاکتی و پلاسمای غنی از پلاکت فعال شده با میزان tgf-β تفاوت معنیدار داشت (p<0/05)، اما در سوپرناتانت پلاکتی عکس این حالت مشاهده گردید. نتیجهگیری: با وجود مقادیر بالای پروتئینی و فاکتورهای egf و fgf در روش ذوب و انجماد (لایست پلاکتی)، استخراج فاکتورهای رشد با روش فعال سازی پلاسمای غنی از پلاکت (پلاسمای غنی از پلاکت فعال شده)، غلظتهای بیشتری از دو فاکتور اصلی pfgf و tgf-β را حاصل مینماید. میبایست مطالعات بیشتری صورت گیرد تا ارتباط میزان غلظت پروتئین یا فاکتورهای رشد با میزان اثربخشی آنها بر روی سلولها بررسی شود.