بررسی فون زنجرک های گروه (fulgoromorpha (hem., auchenorrhyncha دراقلیم های مختلف منطقه گرگان

مرضیه لشکری، گروه حشره شناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل قدیر نوری قنبلانی، گروه حشره شناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل فریبا مظفریان، بخش تحقیقات رده بندی حشرات، موسسه تحقیقات گیاه پزشکی کشور، تهران خلیل قربانی، گروه آبیاری و آبادانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تهران علی اصغر فتحی، گروه حشره شناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل

چکیده

زنجرک­ های گروه fulgoromorpha، حشراتی پلی­فاژ هستند که از آوندهای آبکش موجود در ریشه، طوقه و ساقه گیاهان علفی و گاهی آوند آبکش برگ های گیاهان چوبی تغذیه می کنند و در جمعیت­های بالا می­توانند خسارت­ های فراوان و جدی به محصولات کشاورزی وارد نمایند. منطقه گرگان به لحاظ موقعیت جغرافیایی خاص، از اقلیم های متنوعی شامل شش نوع اقلیم آب و هوایی خشک، نیمه خشک، مدیترانه ای، نیمه ­مرطوب، مرطوب و بسیار مرطوب برخوردار می­باشد. در این تحقیق برای بررسی پراکندگی فون این زنجرک ها در اقلیم های مختلف گرگان، طی سال های 1387 و 1388 در ماه­های مختلف سال، اقدام به نمونه­برداری شد. به­همین منظور 17 محل که در برگیرنده شرایط مختلف اقلیمی می باشد انتخاب گردید. در مجموع از چهار خانواده cixiidae delphacidae, issidae, tettigometridae¸ جمع­آوری شده در این منطقه، 12 جنس و 14 گونه زیر تشخیص داده شد: hyalesthes obsoletus, thachycixius sp., oliarus fulvus, asirica clavicrnis, laodelphax striatellus, toya propinqua, sogatella frucifera, sogatella vibix, kelisia praecox, javesell sp., mycteodus krameri, tettigometra costulata, tettigometra virescens, muirodelphax aubei جنس ها و گونه های زیربرای اولین بار از استان گلستان گزارش می شود: oliarus fulvus, mycteodus krameri, javesell sp., kelisia praecox, sogatella vibix, sogatella frucifera, tettigometra costulata, muirodelphax aubei, thachycixius sp. با توجه به منابع موجود، گونه sogatella fruciferaرکورد جدیدی برای فون حشرات ایران محسوب می گردد. با استفاده از نرم افزار arc gis نقشه پراکنش اقلیمی گونه ها نیز ترسیم گردید.