مقاله

ارزیابی هتروزیس و ترکیب پذیری در ارقام توتون (nicotiana tabacum l.) هواخشک با استفاده از روش لاین × تستر

نقی حسین زاده فشالمی، n. hosseinzadeh fashalami plant breeding department, rasht tobaco research center, rasht, iranبخش اصلاح نباتات، مرکز تحقیقات توتون، رشت عبدالرحیم مهدوی، a. r. mahdavi محمدرضا صلواتی میبدی، m. r. salavati meybodi حسن رحیم سروش، h. rahim soroush عبدالغفور قلی زاده، a. gh. gholizadeh رضا علی نژاد، r. alinejad سید افشین سجادی

چکیده

هیبرید های نر عقیم سیتوپلاسمی به سرعت در حال تولید و توسعه هستند. به منظور تعیین ترکیب پذیری عمومی و خصوصی و هتروزیس ارقام و لاین های توتون هواخشک، 20 هیبرید و 12 ژنوتیپ والدینی در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در مرکز تحقیقات و آموزش تیرتاش در سال 1390مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج تجزیه واریانس بر اساس روش لاین × تستر نشان داد که بین ژنوتیپ ها از نظر تعداد برگ و درصد قند در سطح احتمال پنج درصد و از نظر طول و عرض برگ، طول ساقه، عملکرد و درصد نیکوتین در سطح احتمال یک درصد اختلاف معنی دار وجود داشت. تجزیه ترکیب پذیری عمومی لاین ها و تسترها نشان داد که ژنوتیپ های b. b 16a، burley tmv3، ba1 و bce از نظر عملکرد دارای ترکیب پذیری عمومی مثبت و معنی دار بوده از این رو می توانند به عنوان یکی از والدین برای اصلاح عملکرد مورد استفاده قرار گیرند. بر اساس نتایج ترکیب پذیری خصوصی، تلاقی های ba1 × bnc21-3 و iraburbon × bc21-103 به دلیل ترکیب پذیری خصوصی مثبت و معنی دار از نظر عملکرد و درصد هتروزیس عملکرد 18 و 3/5 درصد نسبت به میانگین والد برتر و تلاقی های b. b 16a × bc21-103 و bce × bnc21-3 نیز به دلیل ترکیب پذیری خصوصی مثبت و درصد هتروزیس عملکرد 6/12 و 3/5 درصد می توانند برای تولید توتون هیبرید نرعقیم مورد استفاده قرار گیرند.

اسناد مشابه