مقاله

تحلیل زبانی نمادهای نهج البلاغه

چکیده

یکی از جلوه های بدیع و شگفت انگیر نهج البلاغه خروج الفاظ از دایره تنگ معانی و تجلی واژگان و جملات بسان نمادهایی دقیق و عمیق، تصاویری زنده و تابلوهایی گویا و جذاب است؛ تا بدانجا که می توان نهج البلاغه را رستاخیز سخن نامید؛ رستاخیزی که پس از آیات روشنگر قرآن کریم و سخنان شیوای پیامبر اکرم(ص) همانندی ندارد. این نوشتار با تبیین موضوع «نماد» و جایگاه آن در زبان، از تفاوت نماد با استعاره و تمثیل سخن گفته و با ارائه نمونه هایی از نهج البلاغه به تحلیل زبانی کارکرد نماد در بیان امیر مؤمنان(ع) پرداخته است. نظر به فراوانی کاربرد نماد در زبان نهج البلاغه، در این پژوهش تنها نمادسازی حضرت امیر(ع) از برخی حیوانات تحلیل و بررسی شده است و این نوشتار مقدمه ای بر تحلیل زبان شناسانه و معناشناسانه نماد و نمادپردازی در نهج البلاغه به شمار می رود. کران ناپیدایی سخن، صورت بخشی به اندیشه و عمق دهی و ژرفابخشی به مفاهیم در نهج البلاغه از رهگذر کاربست نماد در بیان امام علی(ع) به زیبایی رنگ تحقّق یافته است.

اسناد مشابه

  • تحلیل گفتمان موضوعی نهج البلاغه در باب معرفت شناسی عدالت

    مقاله۲۰۲۰زبان شناسی و گویشu200cهای خراسانابوالفضل مزینانی، علی علیزاده، علیرضا آزاد

    معرفت شناسی پدیده ها، یا به عبارتی، تلاش برای دستیابی به بینش عقیدتی/فلسفیِ خاص درخصوص ماهیت آنها، هدایت گر او در انتخاب راه کارهای اجرایی متناظر با آن، بویژه در حوزۀ عدالت گستری است؛ با ابتنا بر این ضرورت، بررسی حاضر با هدف شناخت مبانی معرفتی عدالت از دیدگاه شیعی/علوی در راستای

  • تحلیل دیدگاه اخلاقی نهج البلاغه در مقایسه با پیامدگرایی اخلاقی

    مقاله۲۰۲۴پژوهشنامه علویفاطمه مرضیه حسینی کاشانی

    اگر کسی بخواهد رفتار و خلقیاتش را به‌خوبی یا بدی متصف کند یا رفتار دیگران را مورد ارزیابی اخلاقی قرار دهد، نیازمند شناختِ خوب و بد است. مکاتب اخلاقی بر اساس مبانی و رویکردهای متفاوت، به این نیاز پاسخ دادهاند و حاصل آن، نظریات عمده اخلاقی؛ «پیامد‌گرایی»،«وظیفهگرایی»و«فضیلتگرایی» ا

  • تحلیل اقتصاد زبانی در نامه های نهج البلاغه بر اساس نظریة نقش گرایی هلیدی

    مقاله۲۰۱۹پژوهشنامه علویرسول بلاوی، زهرا ماهوزی

    اقتصاد زبانی یک فعالیت ذهنی - زبانی است که ذهن برای ارائه مفاهیم و معانی مورد نظر از کمترین سازه های زبانی با استفاده از الگوهای بیانی بهره م یگیرد؛ به عبارتی دیگر، همانیاد می شود. این اصل زبانی به اصولی « اصل کم کوشی » اصلی است که از آن با عنوان مانند: اصل اشتقاق، همنشینی، جانشی

  • مقایسه ی سبک زبانی ترجمه های منظوم نهج البلاغه ی امید مجد و محمّدحسین سلطانی

    مقاله۲۰۱۴فصلنامه پژوهشنامه نهج البلاغه (علمی - پژوهشی)سهیلا فرهنگی، زهرا نوروزی فشتالی

    از نهج البلاغه ترجمه های فراوانی به زبان فارسی صورت گرفته است که در میان آن ها ترجمه های منظوم هم به چشم می خورد.هدف از این مقاله بررسی سبک شناختی ترجمه­ی منظوم امیدمجد و محمّدحسین سلطانی از نهج البلاغه در سطح زبانی است که این مقایسه در بخش حکمت های نهج البلاغه و با روش توصیفی- ت

  • جستاری در نهج البلاغه از منظر نظریۀ زبانی کارگفت

    مقاله۲۰۱۴صحیفۀ مبین ـ پژوهشنامۀ مطالعات تاریخی ـ زبانشناختی قرآن و عترتفروغ کاظمی

    مطالعۀ حاضر با هدف بررسی نظریه زبانی کارگفت در نهج البلاغه صورت گرفته است. می خواهیم بدانیم آیا می توان از نظریۀ کارگفت برای فهم بهتر عبارات یک متن دینی کهن مثل نهج البلاغه بهره جست، یا نه. کوشش خواهیم کرد نشان دهیم که در نهج البلاغه چگونه از کارگفتها استفاده شده است. چنان که خوا

  • جستاری در نهج ‌البلاغه از منظر نظریۀ زبانی کارگفت

    مقاله۲۰۱۴صحیفۀ مبین ـ پژوهشنامۀ مطالعات تاریخی ـ زبانشناختی قرآن و عترتفروغ کاظمی

    مطالعۀ حاضر با هدف بررسی نظریه زبانی کارگفت در نهج البلاغه صورت گرفته است. می‌خواهیم بدانیم آیا می‌توان از نظریۀ کارگفت برای فهم بهتر عبارات یک متن دینی کهن مثل نهج البلاغه بهره جست، یا نه. کوشش خواهیم کرد نشان دهیم که در نهج البلاغه چگونه از کارگفتها استفاده شده است. چنان که خوا