به گزینی تک آبیاری و تاریخ کاشت برای ارقام گندم در شرایط دیم
چکیده
به منظور بررسی اثرات تاریخ کاشت و سطوح تک آبیاری بر عملکرد ارقام مختلف گندم دیم، تحقیقی بر پایه طرح بلوک های کامل تصادفی و به صورت اسپلیت اسپلیت پلات در سه تکرار و به مدت دو سال زراعی (83–1381) در ایستگاه تحقیقات کشاورزی دیم، مراغه به اجراء در آمد. سه تاریخ کاشت (کرت اصلی) شامل: اوایل مهر، اواسط مهر و اواخر مهر، سه میزان تک آبیاری (کرت فرعی) شامل: بدون آبیاری (شرایط دیم)، تک آبیاری به میزان 50 میلی متر در زمان کاشت و تک آبیاری به میزان 100 میلی متر در زمان کاشت و برای ارقام گندم (کرت فرعی فرعی) شامل v1(72yrrgp),v2(fenkang15/sefid), v3(turkey…), v4(azar2), v5(double cross shahi) مورد مطالعه قرار گرفت. شاخص درجه- روز رشد و عملکرد دانه و کاه و کلش تحت شرایط تاریخ کاشت و تک آبیاری برای ارقام گندم مورد بررسی قرار گرفت. بالاترین میزان عملکرد دانه برای سطوح تک آبیاری و شرایط دیم به ترتیب مربوط به ارقام v3 و v4 است و ارقام v1، v2 و v5 وضعیت مناسبی از نظر تولید دانه ندارند. نتایج بیانگر ضرورت تک آبیاری 100 میلی متر در اولین تاریخ کاشت و کفایت تک آبیاری 50 میلی متر در تاریخ کاشت سوم است. در مجموع بر اساس میان یابی، برنامه بهینه تک آبیاری گندم دیم به صورت 100 – 75 – 50 میلی متر به ترتیب در تاریخ کاشت اوایل، اواسط و اواخر مهر توصیه می گردد. بنابراین وقتی که حد بهینه تک آبیاری با مدیریت مناسب زراعی ترکیب شود، عملکرد گندم به طور چشمگیر و پایدار در این شرایط افزایش می یابد.