تأثیر ph و شکل نیتروژن محلول غذایی بر جذب آهن، روی، مس و منگنز بوسیله اسفناج در کشت هیدروپونیک
چکیده
برای بررسی تأثیر phو نسبت نیترات به آمونیوم محلول غذایی بر جذب و غلظت fe، mn، zn و cu ریشه ها و بخش هوایی اسفناج، آزمایشی به صورت فاکتوریل و در قالب طرح پایه کاملاً تصادفی با دو فاکتور شامل ph محلول غذایی در سه سطح 5/4، 5/6، 8 و نسبت نیترات به آمونیوم محلول غذایی در پنج سطح 100:0، 75:25، 50:50، 25:75، 0:100 و با 4 تکرار در بستر پرلیت انجام شد. نتایج نشان داد که تأثیر ph محلول غذایی بر غلظت fe و cu ریشه ها و غلظتmn ، fe و cu بخش هوایی و جذب fe، cu و mn معنی دار بود ولی بر غلظت zn ریشه ها و بخش هوایی و جذب zn معنی دار نبود. با افزایش phمحلول غذایی از 5/4 به 8، جذب fe، cu و mn و غلظت fe، cu و mn بخش هوایی کاهش ولی غلظت fe و cu ریشه ها افزایش یافت. این در حالی است که جذب zn، غلظت zn و mn ریشه ها و غلظت zn بخش هوایی تغییر معنی داری نکرد. تأثیر نسبت نیترات به آمونیوم محلول غذایی بر جذب و غلظت fe، mn و zn ریشه ها و بخش هوایی و جذب و غلظت cu بخش هوایی اسفناج معنی دار بود ولی بر غلظت cu ریشه ها معنی دار نبود. با افزایش آمونیوم محلول غذایی جذب و غلظت fe، mn، zn و cu ریشه ها و بخش هوایی اسفناج افزایش یافت ولی با افزایش بیشتر غلظت آمونیوم، جذب fe، mn، cu و zn، غلظت mn و cu ریشه ها و غلظت fe و mn بخش هوایی دوباره کاهش یافت. همچنین، تأثیر شکل نیتروژن محلول غذایی بر جذب و غلظت fe، mn، cu و zn ریشه ها و بخش هوایی اسفناج به ph محلول غذایی بستگی داشت و برعکس. به طور کلی، بیشترین مقدار جذب fe و zn بوسیله اسفناج در نسبت نیترات به آمونیوم 75:25 و ph 5/6 ولی بیشترین مقدار جذب mn و cu بوسیله اسفناج در نسبت نیترات به آمونیوم 75:25 و ph 5/4 بود. گیاه اسفناج mnو zn را در بخش هوایی در حالی که fe و cu را در ریشه ها انباشته کرد.