پارازیتسیم وابسته به دما در زنبور پارازیتوئید (trichogramma brassicae (hym.: trichogrammatidae، مدل سازی نرخ متناهی پارازیتیسم
چکیده
در پژوهش حاضر نرخ پارازیتیسم زنبور پارازیتوئیدbezdenko trichogramma brassicaeدر شش دمای ثابت 15، 20، 25، 30، 32 و 1 ± 35 درجه سلسیوس، رطوبت نسبی 5 ± 65 درصد و دوره روشنایی 16 ساعت روی تخمهای شب پره بید غلات sitotroga cerealella (olivier) مورد مطالعه قرار گرفت. براساس نتایج بهدست آمده، پارامترهای پارازیتیسم زنبور t. brassicae بهطور معنیداری تحت تأثیر دما قرار گرفت. بیشترین (257/40 میزبان) و کمترین (731/3 میزبان) مقادیر نرخ خالص پارازیتیسم (c0) بهترتیب در دماهای 32 و 15 درجه سلسیوس بهدست آمد. مقادیر محاسبه شده نرخ تبدیل جمعیت میزبان به نتاج پارازیتوئید (qp) در تمامی دماهای مورد مطالعه برابر با 1 بود. با افزایش دما از 15 به 30 درجه سلسیوس، مقادیر نرخ پایدار پارازیتیسم (ψ) از 074/0 به 451/0 (میزبان/پارازیتوئید) افزایش یافت. مقادیر محاسبه شده پارامتر مذکور در دماهای 32 و 35 درجه سلسیوس بهطور معنیداری کاهش یافت. بیشترین مقدار نرخ متناهی پارازیتیسم (ω) نیز در دمای 30 درجه سلسیوس ثبت شد (654/0 بر روز). علاوه بر این، آستانههای دمایی مورد نیاز برای نرخ متناهی پارازیتیسم زنبور t. brassicae با استفاده از مدلهای غیرخطی briere-1 و lactin-2 برآورد شد. مدل lactin-2 برازش مناسب تری با دادههای مورد مطالعه داشت (sse = 0.004833, r2adj = 0.977, aic = -38.7438). مقادیر محاسبه شده آستانه دمایی پایین (tmin)، دمای بهینه (topt) و آستانه دمایی بالا (tmax) برای فعالیت پارازیتیسم این دشمن طبیعی بهترتیب برابر با 20/13، 20/31 و 40/35 درجه سلسیوس برآورد شد.