بهینه سازی فرایند استخراج روغن زیتون به منظور افزایش راندمان و بهبود خصوصیات کیفی (روغن)
چکیده
روغن زیتون یکی از قدیمیترین روغنهای گیاهی است و ششمین منبع تأمین روغن جهان است. فرایند استخراج روغن زیتون نسبت به سایر منابع روغنی متفاوت است و روغن آن (روغن بکر) بهصورت مستقیم مصرف میشود، بنابراین تولید روغنی با حداکثر راندمان استخراج و کیفیت، با اهمیت است. بدین منظور در این تحقیق به بررسی اساسیترین مراحل فرایند روغنکشی، (خردکردن میوه و مالاکسیون یا ورزدادن خمیر زیتون) که در راندمان استخراج و کیفیت روغن بسیار تأثیرگذارند پرداخته شده است تا شرایط بهینه استخراج بهدست آید. لذا تیمارهای خردکردن (یکبار خردکردن و دوبار خردکردن) و شرایط ورزدادن از نظر دما (25، 35، 45، و 60 درجه سانتیگراد)، و مدت زمان ورزدادن (15، 30، 45 و 60 دقیقه) آزمایش شد و ضمن اندازهگیری راندمان استحصال روغن، خصوصیات کیفی روغن مانند اسیدیته، پراکسید، رنگ، و کربونیل آن نیز بررسی شد. نتایج نشان داد که دفعات خردکردن تنها بر راندمان استخراج تأثیر دارد و بر خصوصیات کیفی روغن اثر این عامل معنیدار نیست. افزایش دما و مدت زمان ورزدادن راندمان را افزایش میدهد اما این افزایش تا دقیقه 45 و دمای 35 درجه سانتیگراد ادامه دارد و از آن به بعد افزایشی مشاهده نمیشود. خصوصیات کیفی روغن نیز در این شرایط دارای کمترین تغییرات است و بهعبارت دیگر کاهش کیفی روغن معنیدار نیست. بنابراین میتوان گفت استخراج روغن در شرایط دو بار خردکردن و ورزدادن در دمای 35 درجه سانتیگراد طی 45 دقیقه، مناسبترین راندمان استخراج با بهترین کیفیت را به دنبال دارد.