تجلی عاطفه و جایگاه آن در صحیفه سجادیه
چکیده
عاطفه، نیرویی است که به وسیل? آن احساسات درونی ما به دیگران منتقل می شود و مهم ترین پای? یک اثر ادبی و سبب جاودانگی آن به شمار می آید. عاطفه، خود مشتمل بر موارد زیر است: رغبت، رهبت(ترس)، طرب، غضب؛ و هر یک از این ها نیز شامل جزئیات و انواع مختص به خود هستند؛ مثلاً رغبت، دربرگیرند? دو عنصر مدح و شکر است. و رهبت (ترس) شامل اعتذار و استعطاف؛ و طرب نیز دربردارند? شوق و رقّت النسیب؛ و به همراه غضب نیز هجو، وعید و عتاب می آید. امام سجّاد (ع) شکایت و درد دل خویش را در خلال مدایح خویش جای داده و به صورت ایهام و کنایه وار به شکایت و انتقاد از حکومت جور پرداخته؛ از این رو یکی از نمودهای زیبای مدح، مدحِ آمیخته با شکوه است که به برشمردن صفاتی از باری تعالی می پردازد و ایهام وار سرشار از شکوه و گلایه است و با تعمّق بیشتر درمی یابیم آن حضرت در خلال آن ، دربار? پایمال شدن حق ِمظلومان سخن رانده است. خشم و غضب بر دیگران نیز با به کارگیری کنایه ها و تعریض های متفاوت به صورت غیرمستقیم و مخصوصاً در قبال کسانی که حق او و اجداد پاک مطهّرش را پایمال کرده اند، نمایان است
نویسندگان و وابستگی سازمانی
- مهدی ترکشوند — دانشجوی دورة دکتری زبان و ادبیات عربی دانشگاه تهران
- موسی عربی — دانشجوی دورة دکتری زبان و ادبیات عربی دانشگاه تهران
- مجتبی ترکاشوند — دانشجوی دورة کارشناسی ارشد زبان و ادبیات عربی دانشگاه تهران