بررسی سنگ شناسی، کانی شناسی و سنگ زایی پریدوتیت های سوره دال در جنوب ماشکان-شمال غرب ایران
چکیده
منطقهی مورد بررسی در کوه های سوره دال، جنوب روستای ماشکان، در مرز ایران با عراق واقع شده است. سنگهای اولترامافیک در این منطقه با ترکیب هارزبورژیت تا دونیت با درجات متفاوت سرپانتینی شدهاند. بر اساس بررسیهای شیمی کانیها، ترکیب الیوین به طور اصلی فورستریت (fo 85.07- 91.55) و ترکیب ارتوپیروکسن عمدتاً انستاتیت (en 0.89- 0.92) است. ترکیب کلینوپیروکسن دیوپسیدی است و مقادیر al/(al+fe3++cr) بین 02/0-57/0 در تغییر است. ترکیب اعضای نهایی اسپینل ها، mag (0.04- 0.06) ،chr (0.62-0.66) و spl (0.51-0.58) است. عدد منیزیم اسپینل بین 52/0- 62/0 و عدد کروم در حدود 59/0-69/0 است. با استفاده از نتایج تجزیه ریزپردازشی کانیها، محیط اقیانوسی برای این نوع پریدوتیت ها تعیین شده است. این پریدوتیت ها در منطقهی چند فرورانشی (ssz) در جلوی قوس (forearc) تشکیل شده اند. بر این اساس افیولیتهای سوره دال در انتهاییترین بخش شمالغربی زون زاگرس بقایایی از سنگ کره اقیانوسی شاخه جنوبی neo-tethyan تشکیل میدهند. که در اصل بین حاشیههای قارهای عربستان (به سمت جنوب) و اوراسیا (به سمت شمال) در طی اواخر کرتاسه تشکیل شده اند و همسانی بسیار نزدیکی با افیولیتهای کرمانشاه و عراق در کمربند افیولیتی زاگرس را نشان میدهند.