مقاله

ارزیابی دقت مدل های رقومی ارتفاعی srtm و gdem با استفاده از مدل رقومی ارتفاعی nidem

عبداله سیف، دانشگاه اصفهان بابک ابراهیمی، دانشگاه اصفهان

چکیده

هدف اصلی این پژوهش دقت و صحت ویرایش اول و دوم مدل های رقومی ارتفاعی استخراجی از ماهواره آستر gdme1, 2009; ) (gdem2, 2011 با دقت تفکیک مکانی 30 متر و مقایسه آن با مدل رقومی srtm (تفکیک مکانی 90 متر) و مدل رقومی تهیه شده به وسیله سازمان نقشه برداری کشور (تفکیک مکانی 10 متر) است. به این منظور سه نوار مطالعاتی که دربر گیرنده نواحی ای از کشور با خصوصیات ژئومورفولوژی مختلف اند انتخاب شدند و مدل های مذکور در این سه نوار مورد بررسی قرار گرفتند. پس از حذف محدوده دریاچه ها، هر سه لایه به روش موسوم به کوبیک به مدل های رقومی با دقت مکانی یک آرک ثانیه تبدیل شده اند. همچنین لایه های تفاضلی بین مدل های رقومی مختلف محاسبه گردید و توزیع خطا در گستره محدوده های مطالعاتی در مدل های مختلف به صورت دو به دو بررسی شد. با استفاده از دیاگرام پراکندگی بین مدل های رقومی مختلف و بررسی ابر پراکنش آنها، به مطالعه نوع و میزان خطاهای مختلف پرداخته شد. برای مقایسه بصری بهتر، مدل سایه روشن ارتفاعی سه بعدی و نیمرخ های توپوگرافی در امتداد خطاهای مختلف پرداخته شد. برای مقایسه بصری بهتر، مدل سایه روشن ارتفاعی سه بعدی و نیمرخ های توپوگرافی در امتداد خطاهای شناسایی شده برای هر سه مدل رقومی ترسیم گردید. نتایج این تحقیق نشان داده است که مدل gdem1 دارای خطاهای عمده ای در مقایسه با مدل srtm است که بیشتر از ماهیت و نحوه تهیه این مدل ناشی می شود. نتایج حاکی از انواع ناهنجاری ها همچون خطای پله ای، ناهنجاری های حفره ای، برآمدگی و برآمدگی های حفره دار است که در مرز بین زون های دو استاک مختلف ایجاد شده اند. دامنه خطای این ناهنجاری ها از چند ده متر تا بیش از 300 متر مشاهده می شود. نتایج این پژوهش در عین حال نشان داد که میانگین خطای مدل gdem1 در حدود 8/4 متر با انحراف استاندارد 8/13 متر و در سطح اطمینان 95 درصد دامنه تغییرات آن بین 9/31 و 3/22- متر است. بررسی مدل رقومی gdem2 نشان از بهبود جدّی کیفیت این مدل در قیاس با ویرایش قبلی دارد. در مدل gdem2 بسیاری از خطاهای ویرایش نخست حذف شده و میانگین خطای آن کمتر از 3 متر با انحراف استاندارد 1/9 متر است که در سطح اطمینان 95 درصد دامنه تغییرات آن بین 8/14 و 8/20- متر خواهد بود. بررسی مدل رقومی srtm نشان داده است که میانگین خطای آن کمتر از 2 متر با انحراف استاندارد 7/8 متر، و در سطح اطمینان 95 درصد دامنه تغییرات میانگین بین 1/19 و 1/15- متر است. نتایج نشان می دهد، مدل gdem1 به رغم آنکه با تفکیک مکانی 30 متر منتشر شده است، عملاً فاقد جزئیات مدل رقومی ارتفاعی 30 متری است و کاربرد آن محدودیت های عمده ای دارد. همچنین مدل gdem2 با توجه به رفع بسیاری از مشکلات ویرایش نخست دقت مناسبی در مقایسه با srtm و nidem دارد و صرف نظر از خطاهای با دامنه کوتاه (نویز) این مدل در صورت اطمینان از نبود خطاهای محلی می تواند به عنوان مدل رقومی ارتفاعی سی متری به کار رود.

اسناد مشابه

  • ارزیابی جامع دقت مدل رقومی ارتفاعی gdem v۲

    مقالهعلوم و فنون نقشه برداریفاطمه علیدوست، f. alidoost گروه مهندسی نقشه برداری- پردیس دانشکده های فنی - دانشگاه تهران فرزانه دادرس جوان، f. d. javan گروه مهندسی نقشه برداری- پردیس دانشکده های فنی - دانشگاه تهران

    مدل های رقومی ارتفاعی، یکی از مهمترین داده های مکانی در کاربردهای مختلف از قبیل مطالعات هیدرولوژیکی، نقشه برداری توپوگرافی، تصحیح هندسی تصاویر، استخراج پارامترهای سطح زمین، مدیریت بلایای طبیعی و غیره هستند. مدل های رقومی ارتفاعی می توانند از طریق روش های مختلف و با دقت های ارتفاع

  • ارزیابی جامع دقت مدل رقومی ارتفاعی GDEM V2

    مقاله۲۰۱۴علوم و فنون نقشه برداریعلیدوست, فاطمه، دادرس جوان, فرزانه

    مدل‌های رقومی ارتفاعی، یکی از مهمترین داده‌های مکانی در کاربردهای مختلف از قبیل مطالعات هیدرولوژیکی، نقشه‌برداری توپوگرافی، تصحیح هندسی تصاویر، استخراج پارامترهای سطح زمین، مدیریت بلایای طبیعی و غیره هستند. مدل‌های رقومی ارتفاعی می‌توانند از طریق روش‌های مختلف و با دقت‌های ارتفاع

  • ارزیابی تأثیر دقت مدل رقومی ارتفاعی بر شبیهسازی پهنه خطر سیل مطالعه موردی: بازه مکانی رودخانه پایین‌دست شهر خرم‌آباد

    مقاله۲۰۲۵دانش پیشگیری و مدیریت بحرانایرج ویسکرمی، علی حقی زاده، ابوالحسن فتح آبادی

    زمینه و هدف علی‌رغم پیشرفت‌های قابل‌توجه در زمینه توسعه مدل‌های هیدرولیکی، دقت پیش‌بینی سیلاب‌ها تحت تأثیر عوامل متعددی از جمله توپوگرافی و دقت مدل رقومی ارتفاعی (DEM) و ضریب زبری قرار دارد. به‌ویژه، دقت مدل رقومی ارتفاعی می‌تواند تأثیر قابل‌توجهی بر نتایج شبیه‌سازی‌های سیلاب و ب

  • ارزیابی دقت مدل رقومی ارتفاع سنجنده پریسم/ ماهوارهای آلوس با مدل رقومی ارتفاعی Aster

    مقاله۲۰۲۱اطلاعات جغرافیایی (سپهر)هادی فدایی، مهدی مدیری

    یکی از اهداف مدل رقومی ارتفاع تولید نقشه‌های توپوگرافی است که نشان‌دهنده عوارض طبیعی اعم از رودخانه‌ها، دریاچه‌ها، کوه‌ها و عوارض مصنوعی مانند شهرها، جاده‌ها و پل‌ها بوده و در مطالعات زیرساختی و استراتژیک از اهمیت بالایی برخوردار است. استفاده از تصاویر ماهواره‌ای یکی از راه‌های ا

  • ارزیابی و مقایسه دقت مدل های ارتفاعی رقومی آزاد gdem و srtm و بررسی نحوه انتشار خطاها به نقشه شیب و جهت شیب

    مقالهعلوم و فنون نقشه برداریسعید نادی، s. nadi department of geomatics engineering, engineering faculty, university of isfahan, isfahanاصفهان، خیابان هزار جریب، دانشگاه اصفهان، دانشکده فنی و مهندسی، گروه مهندسی نقشه برداری یوسف غیاثی، y. ghiasi department of geomatics engineering, engineering faculty, university of isfahan, isfahanاصفهان، خیابان هزار جریب، دانشگاه اصفهان، دانشکده فنی و مهندسی، گروه مهندسی نقشه برداری شهرام هداوند، sh. hadavand n.i.o.c exploration,1st dead end,seoulst.,ne sheikh bahaei sq. , tehran, iranهران، ضلع شمال شرقی میدان شیخ بهایی، ابتدای خیابان سئول، بن بست یکم، مدیریت اکتشاف، کدپستی: 1994814695

    با گسترش مدل های ارتفاعی رقومی آزاد، کاربرد این مدل ها در زمینه های مختلف در چند سال اخیر رشد روزافزونی داشته است. عدم اطلاع کامل از دقت ارتفاعی این مدل ها در مناطق با ویژگیهای مختلف یکی از معضلاتی می باشد که نتایج مطالعات در حوزه های مختلف بر پایه این مدل ها را غیر قابل ارزیابی

  • ارزیابی مرفومتری، مدل‌سازی و استخراج آبراهه‌ها از مدل رقومی ارتفاع (DEM) با استفاده از مدل زیر‌پیکسل جاذبه

    مقاله۲۰۱۸علوم آب و خاکمرضیه مکرم، عبدالرسول زارعی، محمد جواد امیری

    هدف از این مطالعه بررسی تأثیر افزایش قدرت تفکیک مکانی DEM، به‌منظور بررسی ویژگی مورفومتری آبراهه‌ها، تجزیه‌و تحلیل و استخراج آنها با استفاده از تکنیک سنجش از دور و GIS است. در این مطالعه که در جنوب شهرستان داراب انجام گرفت، به‌منظور افزایش قدرت تفکیک مکانی DEM 90 متری (به‌عنوان ی