تقابل تأثیر زمان روز و یک جلسه فعّالیّت هوازی بر متغیّر های انعقاد خون و شاخص های پلاکتی مردان جوان غیر ورزشکار
چکیده
چکیده مطالعه در خصوص تقابل زمان روز و یک جلسه فعّالیت هوازی بر برخی متغیّر های انعقادی خون [فیبرینوژن (fib)، زمان پروترومبین (pt)، زمان ترومبوپلاستین پارشال (aptt) ] و شاخص های پلاکتی [تعداد پلاکت (pct)، متوسّط حجم پلاکتی (mpv) ] می تواند در تعیین مناسبترین زمان فعّالیّت ورزشی با کمترین خطرات حاصل از انعقاد و لخته شدن خون مفید واقع شود. بدین منظور 15 مرد سالم غیرورزشکار (میانگین ± انحراف معیار؛ سن: 2 ± 24 سال، درصد چربی: 7/6 ± 5/13 درصد و شاخص تودة بدنی: 1/2 ± 6/21 کیلوگرم بر مجذور قد)، یک جلسه فعّالیّت هوازی به مدّت 30 دقیقه با 90% حدِّاکثر ضربان قلب را بر روی چرخ کارسنج در چهار زمان مختلف روز (ساعات 08:00؛ 12:00؛ 16:00 و 20:00) با فاصله های زمانی 72 ساعت انجام دادند. از روش متقاطع برای خنثی نمودن یادگیری و اثرات حاصل از فعّالیّت ها استفاده شد. فشار خون، دمای بدن و در طول 30 دقیقه فعّالیت ضربان قلب و میزان درک فشار ثبت شد. از تحلیل واریانس با اندازه گیری های مکرّر برای مقایسه سطوح استراحتی و پاسخ به یک جلسه ورزش در زمان های مختلف روز و در صورت معنیدار بودن از آزمون پس تعقیبی بونفرونی برای مقایسه زوج ها و سطح معنی داری 05/0p< استفاده شد. نتایج نشان داد که تفاوت سطوح استراحتی pt، pct در زمان های مختلف روز غیرمعنی دار (05/042و3 f)، mpv (048/0=p ,87/2=42و3 f) و aptt (01/0=p ,92/3= 42و3 f) در زمان های مختلف روز معنی دار هستند. مقایسه زوج ها بیشترین سطوح استراحتی فیبرینوژن و aptt و کمترین سطح استراحتیmpv را در زمان 08:00 نشان داد. تغییرات قبل و بعد از فعّالیّت ورزشی در چهار زمان روز در همه متغیّر ها به غیر از aptt (06/0, p=41/3=42و3f) تفاوت معنی داری نشان ندادند (05/0