پاسخ تولید و کیفیت گیاه خرفه (portulaca oleracea) به منابع مختلف کودهای آلی و شیمیایی
چکیده
سابقه و هدف: اگر چه کودهای شیمیایی در کوتاه مدت میتواند موجب افزایش عملکرد سبزیها در واحد سطح گردد، ولی باید در هر فصل کشت دوباره تجدید شوند که این روند باعث افزایش تجمع نیترات در اندام هوایی سبزیها، آبشویی نیتروژن و آلودگی منابع آبی، از بین رفتن ریزجانداران و حشرات مفید و کاهش حاصلخیزی خاک خواهد شد و به مرور زمان موجب کاهش عملکرد و کیفیت در سبزیها میشود. بنابراین هدف از این آزمایش جلوگیری از اثرات نامطلوب کودهای شیمیایی و بهبود کیفیت در سبزیها بود. مواد و روش ها: آزمایش در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سال 1393 اجرا شد. تیمارهای مختلف کودی شامل f0: شاهد (عدم مصرف کود)؛ f1 : کود مرغی بر اساس نیاز نیتروژن گیاه؛ f2: کود مرغی بر اساس نیاز فسفر گیاه؛ f3: کود گاوی بر اساس نیاز نیتروژن گیاه؛ f4: کود گاوی بر اساس نیاز فسفر گیاه؛ f5: کود شیمیایی معادل f1؛ f6: کود شیمیایی معادل f2 ؛ f7: کود شیمیایی معادل f3؛ f8: کود شیمیایی معادل f4 بودند. یافته ها: نتایج نشان داد که میزان نیترات تیمارهای کود مرغی و کود گاوی بهطور معنیداری کمتر از تیمارهای کود شیمیایی بود. بیشترین میزان نیترات در برداشت اول به تیمار f7 با میانگین 77/98 میلیگرم بر کیلوگرم و در برداشت دوم به تیمارهای f5 و f7 (به ترتیب با میانگین 37/117 و 47/115 میلیگرم بر کیلوگرم) اختصاص داشت. در برداشت اول، تیمارهای f1 و f2 دارای بیشترین کیفیت ظاهری بودند. اما در برداشت دوم، کیفیت ظاهری تیمارهای f2 و f5 افزایش معنیداری نسبت به دیگر تیمارها نشان دادند. در برداشت اول، میزان رطوبت در تیمارهای f2 و f5 با تیمارهای f3، f4 و f8 اختلاف معنیداری نشان نداد، برای برداشت دوم میزان رطوبت تیمار f3 علاوه بر تیمارهای کود آلی با تیمار شیمیایی f6 و تیمار شاهد تفاوت معنیداری نشان نداد. ضرایب همبستگی نشان داد که بین نیترات و کیفیت ظاهری سبزی رابطهای مثبت و معنیدار (05/0pنتیجهگیری: بهطور کلی نتیجهگیری میشود که تأمین کود از منبع آلی (کود مرغی و کود گاوی) منجر به افزایش کیفیت و سلامت محصول خرفه میشود.