بررسی وضعیت حاصلخیزی خاک های شالیزاری استان گیلان
چکیده
مصرف منطقی کودهای شیمیایی در خاک به آگاهی از چگونگی وضعیتحاصلخیزیوعناصرغذایی در خاک وابسته است. یکی از رهیافت ها، استفاده از کشاورزی دقیق بر پایه شناخت جامع و صحیح وضعیت حاصلخیزی خاک های کشاورزی است. بر این اساس تهیه نقشه تغییرات مکانی ویژگیهای خاک مرحله کلیدی در کاربرد کشاورزی دقیق است که براساس آن نهاده های کشت به صورت نظام مند برنامه ریزی، مدیریت و مصرف می گردد. هدف از انجام این تحقیق بررسی جامع وضعیت حاصلخیزی اراضیاستانگیلان و بازنمایی آن با استفاده ازgis در قالب نقشه است. هفت ویژگی نیتروژن کل، فسفر و پتاسیم قابلاستفاده، ph ، هدایت الکتریکی، کربنآلی و رس در8567 نمونه خاک با استفاده از آمار توصیفی، زمین آمار و gisمورد بررسی قرار گرفتند. پهنهبندی آنها نشان داد که بیشتر خاکهای استان از نظر ph و هدایت الکتریکی، برای رشد گیاه برنج مطلوب بوده، در حالیکه از نظر نیتروژن کل، پتاسیم و فسفر قابل استفاده نیاز به مدیریت جامع دارد. در بسیاری از اراضی شالیزاری واقع درمحدوده دشت مرکزی گیلان (با خاک های غالب آبرفتی) حوضه آبریز سپیدرود کمبود نیتروژن وجود داشت. در این محدوده ها احتمال پاسخ خاک به کود های نیتروژنه زیاد است. نزدیک به 40 درصد از سطح اراضی مصرف کودهای فسفاته توسط کشاورزان کمتر از حد بحرانی است. اراضی زراعی استان گیلان از نظر پتاسیم قابلاستفاده به دو نیمه غربی و شرقی تقسیم گردید. بیشتر مناطق نیمه غربی دارای پتاسیم قابلاستفاده پایین بوده در حالیکه نیمه شرقی استان که متاثر از رودخانه سفیدرود و آورد رسوب میباشند از وضعیت مناسبتری برخوردار بود. نزدیک به 68 درصد از سطح اراضی استان دارای پتاسیم قابل استفاده کمتر از حدبحرانی 160 میلیگرم بر کیلوگرم برای برنج بودند. این نتایج نشان داد که وضعیت عناصر غذایی در شالیزارهای استان از نظر توزیع جغرافیایی یکسان نمیباشد. بنابراین لازم است جهت جلوگیری از افزایش هزینه تولید و دستیابی به تولید مطلوب از توصیه مصرف کود به طور یکسان، خودداری نمود.