تبیین نقش مبدا هستی در اندیشه دکارت
چکیده
دکارت در آثار خود، با استفاده از براهین و استدلالهای عقلی، سعی در تشریح یکی از مسائل بنیادین فلسفی، یعنی اثبات مبدأ هستی دارد. او با در هم شکستن شالودۀ اسلوبهای گذشته و با بهرهگیری از ابزار خرد، در پی شناخت و تبیین نقش خداوند به عنوان امری یقینی و جوهری نامتناهی در جهان هستی است. دکارت، ضمن فطری خواندن حسّ خداخواهی در انسان، آن را ناشی از میل کمالجویی انسان میداند. ادلۀ دکارت برای اثبات وجود خداوند، ادلهای فلسفی است، نه کلامی؛ زیرا آرایی که دکارت دربارۀ ذات خداوند و جاودانگی روح انسانی ارائه میدهد، تنها با کمک خرد استدلالی و فلسفی قابل تفسیر است. خردباوری دکارتی برای تبیین نقش مبدأ هستی؛ دیدگاهها و راهکارهای علمی و در عین حال روحانی او برای اثبات وجود خداوند؛ بهرهگیری او از مبانی ریاضی و علم مکانیک برای تبیین جهان مادی؛ و بالاخره باور قلبی، سلوک عقلانی، خشوع معنوی و آرامش عمیق دکارت در برابر ارادۀ پروردگار، از جمله مواردی است که در این مقاله تحلیل میشوند.
نویسندگان و وابستگی سازمانی
- محمد رضا محسنی — استادیار و عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی اراک