برنامه ریزی تخصیص منابع آب تحت سناریو های مدیریتی در حوضه گرگان رود
چکیده
با توجه به رشد سریع جمعیت و محدود بودن منابع آب، مدیریت جامع منابع آب از اهمیت فراوانی برخوردار است. برای مدیریت و برنامه ریزی بهینه منابع آب در سطح یک حوضه مدلهای مختلفی وجود دارد. در سالهای اخیر مدل weap به دلیل جامعیت در لحاظ کردن توأم فرآیندهای فیزیکی– هیدرولوژیکی و سیستم مدیریت یکپارچه و اولویتبندی تخصیص منابع آب، مورد توجه بسیاری از محققان قرارگرفته است. هدف اصلی از انجام این تحقیق بهرهگیری از مدل weap برای تعیین مقدار آب تخصیص یافته برای بخش صنعت از سدهای گلستان و وشمگیر در حوضه گرگانرود (استان گلستان) بود. در این راستا ابتدا حوضه آبریز گرگانرود از نظر آورد ماهانه شبیه سازی شد و مدل برای شرایط پایه و سناریوهای مختلف اجرا گردید. برای این منظور از روش سال آبی مدل weap استفاده شد. در این مدل، حجم رسوبگذاری در مخازن سدها به صورت اضافه نمودن حجم مرده در پایان هر ماه به صورت تجمعی، در نظر گرفته شده است. پس از بررسیهای انجام شده و مدل نمودن حوضه گرگانرود، درصد حجم آب قابل تخصیص برای نیازهای کشاورزی، صنعت، آبزی پروری و زیستمحیطی با توجه به اهداف موردنظر طرح به دست آمد. نتایج نشان داد در برنامهریزی جدید تخصیص منابع آب حوضه گرگانرود می توان با پذیرفتن 5 % کاهش اعتمادپذیری سیستم، نیاز صنعت حاشیه سد وشمگیر را به میزان 5/9 میلیون متر مکعب تأمین کرد. در نظر نگرفتن رسوبگذاری مخزن در مدلسازی، میزان اعتمادپذیری سیستم را به میزان قابل توجهی کاهش داد. لحاظ نمودن کاهش رسوبگذاری در مخزن، (هر پنج سال به میزان 1 میلیون متر مکعب) ازیک طرف و افزایش راندمان آبیاری از طرف دیگر میتواند اعتمادپذیری سیستم را در برنامهریزی حفظ کند.