مطالعه تنوع پاتوتایپ ها و فاکتورهای بیماری زایی قارچ puccinia triticina eriksson عامل بیماری زنگ قهوه ای گندم در ایران
چکیده
بیماری زنگ قهوه ای (برگی) گندم که توسط قارچ puccinia triticina erikssonبه وجود میآید، یکی از بیماری های مهم گندم است که در بسیاری از مناطق گندم کاری ایران با شدت های مختلف دیده می شود. در طی سالهای 1386 و 1387 نمونه های برگی آلوده به این بیماری از مناطق مختلف کشور جمع آوری شد. در مجموع پاتوتایپ 51 جدایه با فرمول بیماری زایی/ غیر بیماری زایی تعیین شد. در برخی از مناطق فنوتیپ های بیماری زایی مشابه tktt، pktt، pjtt، phrr، pkrt، phrt، pgtt و tctt مشاهده گردید و بقیه جدایه ها دارای فنوتیپ بیماری زایی منحصر به فرد بودند. از میان جدایه های سال1386، جدایه های مریوان i و اهواز ii دارای بیشترین قدرت(توان) بیماری زایی و جدایه گرگان ii دارای کمترین قدرت بیماری زایی بود. از میان جدایه های جمع آوری شده در سال 1387 بیشترین قدرت بیماری زایی مربوط به جدایه های بروجرد i و اردبیل i و کمترین توان بیماری زایی مربوط به جدایه اهواز ii بود. در سال 1386 برای ژن های lr9، lr25 و lr28 و در سال 1387 برای ژن های lr9، lr19، lr25و lr28 بیماری زایی دیده نشد. بر اساس دندروگرام ترسیم شده و با در نظر گرفتن خط برش در سطح 76/0، در سال 1386، جدایه های مورد بررسی در هشت گروه و در سال 1387، در شش گروه متمایز قرار گرفتند.