آینده‌پژوهی تأثیرات بحران کووید‌ـ19 بر آموزش عالی

نویسنده

چکیده

در این مقاله به آینده‌های محتملی خواهیم پرداخت که بر اثربحران کرونا پیش‌روی آموزش عالی قرار خواهد گرفت. این مقاله از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت، توصیفی‌ـ‌اکتشافی و از نظر روش، زمینه‌یاب مقطعی است. آینده‌پژوهی به‌عنوان یک حوزهٔ میان‌رشته‌ای جهت‌گیری این مقاله را تشکیل می‌دهد نحوهٔ جمع‌آوری داده‌ها میدانی است. داده‌ها از طریق ابزار پرسش‌نامهٔ بسته محقق‌ساخته گردآوری شد. در تهیه پرسش‌نامه از مقیاس گاتمن استفاده شد. پاسخگویان جمعی از خبرگان و متخصصان آموزش عالی هستند که به‌صورت راهبردی و هدفمند انتخاب شدند. نتایج در قالب سناریوهای آینده ارائه شده‌اند. سناریوهای محتمل برای کشف و اعتباربخشی سناریو مرجح در اختیار عده‌ای از خبرگان آموزش عالی قرار گرفت. در پیمایش مربوط به اعتباربخشی، 84 نفر از متخصصان و صاحب‌نظران آموزش عالی مشارکت داشتند. سناریوهای محتمل در هفت مؤلفه سازماندهی شدند: 1) هویت و جایگاه دانشگاه؛ 2) توجه به پایداری 3) ورود به دانشگاه؛ 4) تغییر سبک زندگی دانشگاهی؛ 5) بین‌المللی‌شدن؛ 6) یادگیری الکترونیکی؛ و 7) حکمرانی و مدیریت. یافته‌ها نشان داد خبرگان آموزش عالی اصل وجود تأثیرات و پیامدهای بحران کووید‌ـ‌‌19 برآموزش عالی را پذیرفته‌اند. همچنین، از دیدگاه آنان این تأثیرات بسیط و ساده نبوده و دارای ابعاد وسیع و متنوّعی است. همان‌گونه‌که ملاحظه شد، در هر یک از ابعاد هفت‌گانهٔ معطوف به آینده حداقل یک سناریو مرجّح با میانگین بالای 50درصد موافق وجود دارد. سه روند کلان که بیشترین احتمال وقوع را از نظر پاسخگویان دارند به ترتیب عبارت‌انداز: 1) تقویت یادگیری الکترونیکی(اما نه به‌صورت تحوّل بنیادین و مجازی‌شدن کامل)؛ 2) تغییر در سبک زندگی دانشگاهی؛ و 3) توجه بیشتر به مقولهٔ پایداری. این سه روند بیشترین سناریوهای مرجّح را در درون خود جای داده‌اند.

برای دانلود باید عضویت طلایی داشته باشید

برای دسترسی به متن کامل این مقاله و 10 میلیون مقاله دیگر ابتدا ثبت نام کنید

ثبت نام

اگر عضو سایت هستید لطفا وارد حساب کاربری خود شوید

منابع مشابه

آینده‌پژوهی تجاری‌شدن آموزش عالی جمهوری اسلامی ایران؛ ضرورت یا الزام!

جهان آینده، واقعیت­های اجتماعی و اقتصادی متفاوت و گوناگونی را به همراه خواهد داشت. رشد جمعیت کشورهای در حال توسعه باعث می­شود که منابع اعتباری و  بودجه کشور بین افراد بیشتری تقسیم شود. تقاضاهای افراد نیز افزایش می­یابد و آنچه که متعاقب آن پیش می­آید، افزایش قیمت در زمینه­های معیشت، درمان، امنیت ، آموزش، حمل و نقل و غیره است. حوزه آموزش درسراسر جهان نیز مشمول این واقعیت می­شود. دانشگاه به عنوان ...

متن کامل

آینده‌پژوهی وضعیت آموزش عالی زنان در منطقه خاورمیانه

ارزیابی وضعیت زنان در جوامع مختلف نیازمند محاسبه شاخص‌های متفاوت در زمینه‌های علمی، اقتصادی، اجتماعی و سیاسی است که محاسبه این عوامل و مقایسه آن در مورد مشابه با مردان نشانگر سطح پیشرفت و توسعه یافتگی کشورها و تعیین جایگاه آن‌ها نسبت به سایر کشورها در سطوح جهانی و منطقه‌ای است. با مشخص شدن جایگاه کشورها، آن‌ها می‌توانند برای رسیدن به اهداف برنامه‌ریزی‌شده در راستای توسعه انسانی، رفاه و منزلت د...

متن کامل

طراحی الگوی روش‌های تدریس مبتنی بر توسعه آینده‌پژوهی در آموزش عالی ایران

یکی از وظایف مهم آموزش عالی­، توانمندسازی دانشجویان در برابر چالش­ها، تقاضاها و نیازهای آینده است. توسعه آینده­پژوهی دانشجویان می­تواند از طریق آموزش بهبود یابد، بنابراین می­توان ادعا نمود که یکی از متغیرهای مهم، کیفیت روش­های تدریس و یادگیری است که می­تواند بر توسعه توانایی آینده­پژوهی دانشجویان تأثیرگذار باشد. هدف این پژوهش طراحی روش­های تدریس مبتنی بر توسعه آینده­پژوهی در آموزش عالی می­باشد ...

متن کامل

تأثیرات ارتباطات بین المللی آموزش عالی در برنامه های درسی آموزش عالی

: هدف از انجام این پژوهش شناسایی میزان تأثیر ارتباطات بین المللی آموزش عالی در برنامه های درسی آن از دیدگاه اعضای هیئت علمی دانشگاه های دولتی شهر تهران و متخصصان برنامه ریزی درسی بود. با استفاده از روش نمونه گیری طبقه ای نسبی 322 نفر از اعضای هیئت علمی دانشگاه های دولتی شهر تهران به عنوان نمونه در نظر گرفته شدند و به دلیل تعداد کم متخصصان برنامه ریزی درسی با استفاده از روش سرشماری ساده، کل جامع...

متن کامل

آینده‌پژوهی بحران آب در ایران به‌روش سناریوپردازی

پژوهش‏های صورت‌گرفته در جهان نشان می‏دهد که تا سال 2050 بیش از 15 درصد مردم جهان، که اغلبشان در خاورمیانه و آفریقا هستند، بحران و کمبود شدید آب را تجربه خواهند کرد. بحران آبی آینده یکی از پتانسیل‏های مهم بالقوه برای نزاع و چالش‏‏های امنیتی بین‏المللی است که قابلیت تبدیل‌شدن به بحران بزرگ بین‏المللی را دارد. ایران به‌عنوان کشوری با تنش‏های آبی فراوان و واقع‌شده در منطقۀ بحرانی خاورمیانه، با دورن...

متن کامل

آینده‌پژوهی در آموزش عالی دانشگاه اسلامی، دانشگاه سازگار با محیط و زمینه

هدف: امروزه، بخشهای مهمی از آموزش عالی و نهاد دانشگاه نسبت به قدرت و فرهنگ به طور عام و نسبت به دولت و صنعت به طور خاص، تقریباً ایستا باقی مانده و اعتبار دانشگاهها در مقایسه با دهه‌های 60 و 70 میلادی رو به کاهش است. در عصر حاضر، با توجه به افزایش نرخ تغییر و ظهور عصر دانش، موج آینده‌پژوهی در نهادهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فنّاوری، گسترش یافته و همسو با تحولات جامعه و به منظور خلق آیندۀ مطلوب و...

متن کامل

ذخیره در منابع من

ذخیره در منابع من ذخیره شده در منابع من

{@ msg_add @}

  با ذخیره ی این منبع در منابع من، دسترسی به آن را برای استفاده های بعدی راحت تر خواهید کرد

دانلود متن کامل

برای دسترسی به متن کامل این مقاله و 10 میلیون مقاله دیگر ابتدا ثبت نام کنید

ثبت نام

اگر عضو سایت هستید لطفا وارد حساب کاربری خود شوید


عنوان ژورنال:

دوره 12  شماره 2

صفحات  181- 211

تاریخ انتشار 2020-03-20

با دنبال کردن یک ژورنال هنگامی که شماره جدید این ژورنال منتشر می شود به شما از طریق ایمیل اطلاع داده می شود.

میزبانی شده توسط پلتفرم ابری doprax.com

copyright © 2015-2021