حمله آمریکا به عراق در سال 2003 و شکل گیری بحران عراق پیامدهای مختلفی درسطوح گوناگون داشته است . در خصوص پیامدهای داخلی بحران عراق، تاثیرگذاری اینبحران بر شکل بندی و محتوای روابط، تعاملات و رویکردهای گروه های مختلف قومی ـفرقه ای عراق از اهمیت بالائی برخورداراست . روابط و رویکرد گروه های عراق با همدیگر ودولت مرکزی در دوره حزب بعث براساس الگوی دولت ـ ملت سازی تک قومی بعثی شکلگرفته بود، اما اکنون ...

 استفاده رژیم عراق از سلاح‌های شیمیایی در طول هشت سال تجاوز مسلحانه به جمهوری اسلامی ایران و نیز علیه مردم عراق قربانیان زیادی را به‌جای‌گذاشت. حکم دادگاه استیناف شهر لاهه در تاریخ 9 می 2007 با احراز قضائی استفاده مکرر رژیم بعث از سلاح‌های شیمیایی در سالهای 1980 تا 1988 و محکومیت فرانس فان آنرات به اتهام ارسال پیش‌سازهای شیمیایی به این کشور در زمان جنگ پیامهای زیادی در خود دارد که با تأمل در آن...

پس از کودتاهای متعدد در عراق و نقشی که شیعیان در انقلاب 1920 در برابر تجاوز انگلیس داشتند و بالاخره بوجود آمدن دولتهای مستقل در عراق، در سال 1968 حزب بعث زمام امور را در عراق بدست می گیرد. حزب بعث پیش از آن در اوایل دهه 50 میلادی متولد شد. اندیشه های بیطار و عفلق شالوده اصلی تفکرات و اندیشه حزب بعث را که بشدت قوم گرا و پان عربیسم بود را تشکیل می دهد. ضعف دولتهای عراق و وجود احزاب و جریانات متعد...

تجاوز ارتش عراق علیه ایران تحت تأثیر انگیزه های مختلفی قرار داشت. در این مقاله محرک های اقتصادی این تهاجم مورد بررسی واقع شده است. در آستانه آغاز جنگ، دولت عراق از طریق تهاجم به ایران در صدد بود ضمن تأمین منابع جدید برای رونقدهی به اقتصاد ملی، دسترسی ایران را به منابع استراتژیک خویش باز دارد. در صورت تحقق این سناریو، ضمن اینکه فضا برای تثبیت رهبری منطقه ای عراق تا حدی تسهیل می شد، موقعیت و اعتب...

بیشتر کردهای فیلی ساکن عراق طبق قانون تابعیت 1924 عراق به تابعیت آن کشور درآمدند. از زمان تشکیل کشور عراق تا دورۀ عبدالکریم قاسم، گرفتن تابعیت عراقی برای کردهای فیلی آسان بود، اما از دورۀ عبدالسلام عارف به بعد به تابعیت عراقی درآمدن کردهای فیلی بسیار مشکل شد. در دورۀ حزب بعث نه تنها کسب تابعیت عراقی برای کردهای فیلی تقریباً غیرممکن شده بود، بلکه طی چندین دوره پس از سلب تابعیت، به کشور ایران اخرا...

تا قبل از انقلاب سال 1357 در ایران بیشتر انقلاب‌هایی که در کشورهای جهان سوم اتفاق می‌افتاد، متأثر از انقلاب کمونیستی روسیه 1917 بود؛ اما انقلاب ایران برخلاف انقلاب‌های قبل و بعد از انقلاب کمونیستی روسیه، به نام «اسلام» و با شعار «جدایی ناپذیری دین از سیاست» به وقوع پیوست، و همانند اکثر انقلاب‌های بزرگ جهان، انقلاب ایران نیز پس از پیروزی درگیر جنگ خارجی شد. لذا در این مقاله در پی پاسخ به این پرس...

رنوشتار حاضر، تلاشی در جهت بررسی نقش مرجعیت آیت الله سیستانی در تحولات سیاسی عراق پس از صدام به عنوان عاملی تأثیرگذار و کنشگری فعال و چگونگی تعامل ایشان با ساختار سیاسی – اجتماعی آن کشور به ویژه روند تدوین قانون اساسی با چارچوب تحلیلی ساختار کارگزار است. سقوط رژیم بعث توسط ایالات متحده آمریکا و هم پیمانانش در سال 2003م فرصتی را در اختیار شیعیان عراق قرار داد تا با توجه به اکثریت جمعیتی و محرومی...

فروپاشی رژیم بعث عراق در پی هجوم نظامی ایالات متحده، نمایانگر سطح جدید مداخله خارجی در مجموعة امنیتی منطقه خاورمیانه با هدف تغییر مناسبات سیاسی و ایدئولوژیک است و از مهمترین تأثیرات حادثه 11 سپتامبر بر سیاست خارجی آمریکا در جهان پس از جنگ سرد به شمار می‌رود.تا پیش از این رویداد، ایالات متحده آمریکا هرچند به دلیل اهمیت راهبردی منابع نفت و نیز پیگیری خط‌مشی مهار دو جانبه در حوزه خلیج فارس (به مثا...

سعودیها مخالف حمله آمریکا به عراق و سرنگونی رژیم بعث به شیوه آمریکایی بودند، زیرا آنها نگران گسترش ناامنی عراق به درون سیستم بسته خود، نگران قدرت یافتن شیعیان فراموش شده استان شرقی، نگران بروز ناآرامی در بین مردم و نگران افزایش قدرت شیعیان منطقه و جمهوری اسلامی ایران به خاطر سرنگونی رژیم بعث به عنوان متوازن کننده قدرت در منطقه حساس و سرنوشت ‏ساز خاورمیانه بودند. سعودیها از گسترش دموکراسی عراق ب...

تا قبل از انقلاب سال 1357 در ایران بیشتر انقلاب‌هایی که در کشورهای جهان سوم اتفاق می‌افتاد، متأثر از انقلاب کمونیستی روسیه 1917 بود؛ اما انقلاب ایران برخلاف انقلاب‌های قبل و بعد از انقلاب کمونیستی روسیه، به نام «اسلام» و با شعار «جدایی ناپذیری دین از سیاست» به وقوع پیوست، و همانند اکثر انقلاب‌های بزرگ جهان، انقلاب ایران نیز پس از پیروزی درگیر جنگ خارجی شد. لذا در این مقاله در پی پاسخ به این...