بررسی عوامل فیزیولوژیکی محدودکننده عملکرد در ارقام مختلف گندم (triticum aestivum l.) از طریق تغییر در روابط منبع و مخزن
چکیده
به منظور تعیین عوامل محدودکننده فیزیولوژیکی عملکرد دانه در ارقام مختلف گندم، آزمایشی به صورت کرتهای خرد شده - فاکتوریل در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی در 3 تکرار در سال زراعی 86 – 1385 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی واحد ساوه انجام گرفت. این طرح شامل فاکتور اصلی رقم در دو سطح مهدوی و فلات و فاکتور فرعی شامل تیمارهای تنک کردن بوتهها در دو سطح (عدم تنک کردن و تنک کردن 50 درصد) و حذف برگ در سه سطح (عدم حذف، حذف برگ و حذف سه برگ بالایی بوته) بود که بهصورت فاکتوریل درآمده و در شش سطح قرار گرفتند. اعمال تیمارها در مرحله گلدهی انجام گرفت. بر اساس نتایج به دست آمده، تیمار تنک کردن بوتهها باعث افزایش در عملکرد دانه از طریق افزایش در وزن خشک دانههای هر دو رقم گردید. این افزایش در وزن دانه بیشتر به علت افزایش در مؤلفه سرعت پر شدن دانهها بود. حذف برگها باعث کاهش در وزن خشک دانهها شد و این کاهش در رقم دانه درشت مهدوی در مقایسه با رقم دانه ریز فلات بیشتر بود. نتایج این آزمایش نشاندهنده عکسالعمل مثبت ارقام دانه ریز نسبت به دانه درشتها در شرایط محدودیت منبع است.