بررسی تغییرات ساختمانی مواد آلی در طول فرآیندهای تولید کمپوست و ورمی کمپوست
چکیده
تولید کمپوست و ورمی کمپوست از جمله روش های کارآمد برای بازیافت ضایعات آلی به شمار می روند. به منظور بررسی تغییرات ساختمانی مواد آلی در طول فرآیندهای تولید کمپوست و ورمی کمپوست،کود گاوی و فیلترکیک نیشکر در دو حالت حضور و عدم حضور کرم های خاکی به مدت 16 هفته و در دما و رطوبت کنترل شده خوابانده شدند. نمونه های مرکب در زمان های 0، 8 و 16 هفته تهیه شد. درصد کربن و نیتروژن و نسبت c:n با دستگاه cn آنالیزر تعیین گردید. نمونه های جامد برای تجزیه با دستگاه های ftir وc nmr 13 استفاده شدند. با پیشرفت مراحل تجزیه نسبت c:n کاهش یافت. در زمان 16 هفته، نسبت c:n در فرآیند تولید ورمی کمپوست اندکی افزایش یافت. تجزیه ساختار مواد آلی با هر دو روش طیف سنجی کاهش نسبت گروه هایo – آلکیل و افزایش گروه های آروماتیک و کربوکسیل را در هر دو فرآیند نشان داد. به طوری که نتایج تجزیه نمونه ها با c nmr 13 نشان داد درصد ترکیبات o – آلکیل از 41 درصد در نمونه اولیه فیلترکیک بعد از 16 هفته به حدود 1/33 درصد کاهش یافت. در نمونه های کود دامی میزان این ترکیبات از 7/56 درصد به 6/43 درصد کاهش یافت. میزان ترکیبات آروماتیک در نمونه اولیه فیلترکیک و کود دامی به ترتیب از 5/12 و 5/13 درصد به 4/16 و 7/18 درصد افزایش یافت. درصد ترکیبات کربوکسیلی نیز به ترتیب از 5/8 و 6/5 درصد به 7/9 و 2/7 درصد در نمونه فیلترکیک و کود دامی افزایش یافت. ورمی کمپوست دارای درصد بیشتری از گروه های آروماتیک نسبت به کمپوست بود (در نمونه کود دامی 7/18 به جای 1/17 درصد). در زمان 16 هفته در نمونه های ورمی کمپوست کاهش اندکی در درصد ترکیبات آروماتیک و کربوکسیلی مشاهده شد. تجزیه با روش طیف سنجی برای نمونه های کمپوست و ورمی کمپوست، وجود سیگنال های یکسان با درصد فراوانی متفاوت را نشان داد. بین دو روش طیف سنجی، هم بستگی (**897/0r=) بسیار خوبی مشاهده شد و داده های به دست آمده از دو روش، مکمل همدیگر بودند.