رابطه علّی هوش عمومی و هوش هیجانی با عملکرد تحصیلی با میانجی گری اضطراب امتحان و سازگاری در دانش آموزان سال اوّل دبیرستان
چکیده
هدف پژوهش حاضر تعیین رابطه علّی میان متغیرهای هوش عمومی و هوش هیجانی و عملکرد تحصیلی با میانجی¬گری اضطراب امتحان و سازگاری در دانش¬آموزان سال اوّل دبیرستان¬های دولتی شهرستان بروجرد بوده است. نمونه پژوهش متشکل از 395 دانش آموز (197 پسر و 198 دختر) بوده که با روش نمونه¬گیری تصادفی چند مرحله¬ای، انتخاب شده اند. آزمودنی¬ها پرسشنامه¬های اطلاعات شخصی، آزمون هوشی ریون، مقیاس هوش هیجانی پترایدز و فورنهام، مقیاس اضطراب امتحان اسپیل برگر و مقیاس سازگاری دانش¬آموزان دبیرستانی را تکمیل کرده اند. عملکرد تحصیلی دانش¬آموزان از معدل پایان سال تحصیلی آن¬ها به دست آمده است. روش آماری مدل یابی معادلات ساختاری بوده است. نتایج نشان داد؛ مدل پیشنهادی، برازنده داده¬ها است و مسیرهای مستقیم از هوش عمومی به عملکرد تحصیلی و سازگاری، مسیر مستقیم از سازگاری به عملکرد تحصیلی مثبت و معنی¬دار است. مسیر مستقیم هوش هیجانی به عملکرد تحصیلی منفی و معنی¬دار است. مسیر مستقیم هوش هیجانی به سازگاری نیز مثبت و معنی¬دار است. مسیرهای مستقیم هوش هیجانی و هوش عمومی به اضطراب امتحان منفی و معنی¬دار است هم چنین مسیر مستقیم اضطراب امتحان به عملکرد تحصیلی منفی و معنی¬دار است. نقش میانجی گری سازگاری نیز تأیید شده است. تحلیل رگرسیون متغیرهای پیش¬بین روی عملکرد تحصیلی نشان داد؛ مجموع متغیرهای هوش عمومی، هوش هیجانی، اضطراب امتحان و سازگاری توانستند 0.59 واریانس عملکرد تحصیلی را تبیین کنند همچنین مشخص شد که نقش هوش عمومی در مقایسه با هوش هیجانی در پیش بینی عملکرد تحصیلی، برجسته¬تر است.