بررسی تأثیر آموزش غنی سازی روابط بر صمیمیت زناشویی زوجین نابارور دارای خشونت خانگی

محبوبه پورحیدری، عضو هیأت علمی، گروه مامایی، دانشکده ی پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی شاهرود، شاهرود، ایران فاطمه علیجانی، دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه مشاوره در مامایی، دانشکده ی پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی شاهرود، شاهرود، ایران سید شاهرخ آقایان، استادیار، گروه روان پزشکی، دانشکده ی پزشکی و بیمارستان امام حسین (ع) شاهرود، دانشگاه علوم پزشکی شاهرود، شاهرود، ایران افسانه کرامت، دانشیار، گروه بهداشت باروری، دانشکده ی پرستاری و مامایی و مرکز تحقیقات علوم رفتاری و اجتماعی در سلامت، دانشگاه علوم پزشکی شاهرود، شاهرود، ایران سیده زهرا معصومی، استادیار، مرکز تحقیقات مراقبت های مادر و کودک و گروه مامایی، دانشکده ی پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران زهره اسدی، دانشجوی دکتری روان شناسی تربیتی، گروه روان شناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد بابل، بابل، ایران

چکیده

مقدمه: حمایت زوجین نابارور و ارایه ی آموزش به آنان جزء برنامه های حمایتی طرح تحول سلامت می باشد. با توجه به این که ناباروری موجب مشکلاتی در روابط زناشویی زوجین نابارور می شود، پژوهش حاضر با هدف تأثیر آموزش غنی سازی روابط بر صمیمیت زناشویی زوجین نابارور دارای خشونت خانگی انجام شد. روش ها: مطالعه ی کارآزمایی بالینی حاضر، به صورت پیش و پس آزمون بر روی 36 زوج نابارور دارای خشونت خانگی مراجعه کننده به مرکز ناباروری ساری در سال 1394 که به طور تصادفی به دو گروه مورد و شاهد تقسیم شده بودند، انجام شد. غربالگری خشونت با پرسش نامه ی استاندارد خشونت خانگی (conflict tactics scale2 یا cts2) از بین زوجین نابارور داوطلب شرکت کننده انجام گرفت. ابزار گردآوری داده ها، پرسش نامه ی صمیمیت زناشویی بود که توسط هر دو گروه در مراحل قبل، بلافاصله و بعد از دو ماه از اتمام جلسات آموزشی تکمیل شد. روایی و پایایی هر دو پرسش نامه، پیش تر در سایر مطالعات داخلی تأیید شده بود. آموزش غنی سازی روابط زوجین در هفت جلسه ی 90 دقیقه ای توسط دانشجوی کارشناسی ارشد مشاوره ی مامایی با همکاری دانشجوی دکتری روان شناسی برای زوجین در گروه مورد برگزار شد. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزار spss انجام شد. یافته ها: غنی سازی روابط بر بهبود نمره ی صمیمیت زناشویی (001/0 > p) و ابعاد آن شامل عاطفی (001/0 > p)، عقلانی (001/0 > p)، فیزیکی (001/0 > p)، اجتماعی (001/0 > p)، ارتباطی (001/0 > p)، مذهبی (001/0 > p)، جنسی (001/0 > p) و کلی (001/0 > p) به طور معنی داری مؤثر بود. هر چند، اثر مداخله در بعد روان شناختی به لحاظ آماری بی تأثیر بوده است (180/0 > p). نتیجه گیری: آموزش غنی سازی روابط، موجب افزایش صمیمیت زوجین می گردد. هر چند اختلاف نمره ی بعد روان شناختی صمیمیت به لحاظ آماری معنی دار نبود، اما تأثیر آموزش بر سایر ابعاد صمیمت زناشویی در گروه مورد مشاهده گردید. بنابراین، برگزاری کارگاه های آموزش غنی سازی روابط با هدف ارتقای روابط بین فردی زوجین نابارور در مراکز ناباروری توصیه می گردد.