اثربخشی مداخله آموزشی مبتنی بر مدل اعتقاد بهداشتی جهت توانمندسازی دامداران در برابر رفتارهای پرخطر تب مالت

وحید بابائی، vahid babaei دانشکده بهداشت- دانشگاه علوم پزشکی تهران غلامرضا گرمارودی، gholamreza garmaroodi گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران عزیزالله باطبی، azizollah batebi گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران داوود علیپور، davood alipour گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران محمد شهباز، mohammad shahbaz گروه اپیدمیولوژی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی توحید بابازاده، tohid babazadeh student research committee, school of public health and nutrition, tabriz university of medical sciences, tabriz, iran.کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده بهداشت و تغذیه، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، تبریز، ایران.

چکیده

سابقه و هدف: تب مالت یکی از شایع ترین بیماری های مشترک انسان و حیوان است. آموزش می تواند در پیشگیری از این بیماری مؤثر باشد. هدف از انجام این مطالعه ارزیابی اثربخشی مداخله آموزشی مبتنی بر مدل اعتقاد بهداشتی جهت توانمندسازی دامداران در برابر رفتارهای پرخطر تب مالت در شهرستان چاراویماق بود. مواد و روش ها: این پژوهش نیمه تجربی در سال 1393 در چاراویماق آذربایجان شرقی اجرا شد. تعداد 200 دامدار با روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای جهت شرکت در این مطالعه انتخاب شدند. داده ها با استفاده از پرسشنامه محقق ساخته ای که شامل اطلاعات جمعیت شناختی، آگاهی و سازه های مدل اعتقاد بهداشتی بود، جمع آوری گردید. سپس جلسات آموزشی برای گروه مداخله طراحی و برگزار شد. 3 ماه پس از اجرای مداخله، اطلاعات از هر دو گروه جمع آوری و با استفاده از آزمون های آماری من ویتنی و ویلکاکسون تجزیه وتحلیل گردید. یافته ها: قبل از مداخله، دو گروه از نظر میانگین نمرات آگاهی، سازه های مدل اعتقاد بهداشتی (حساسیت، شدت، موانع، منافع درک شده و خودکارآمدی) و رفتارهای پیشگیری کننده از تب مالت، تفاوت معنی داری نداشتند، اما بعد از مداخله آموزشی، در گروه مداخله اختلاف معنی داری نسبت به گروه کنترل مشاهده گردید (0.05>p). نتیجه گیری: مشارکت افراد تأثیرگذار در برنامه های مداخلاتی همراه با استفاده از تئوری های آموزشی می تواند اثربخشی بیشتری در اصلاح رفتارهای پرخطر در افراد داشته باشد، لذا چنین برنامه هایی باید در سطح وسیعی اجرا گردد.