مقاله

نمود عرفانی شخصیت ها و عناصر اسطوره ای در غزلیات شمس

دانلود متن کاملرایگان، با حساب کاربری؛ ثبت نام با گوگل چند ثانیه است

چکیده

در این مقاله به بررسی عناصر اسطوره اعم از شخصیت ها، موجودات و نمادهایی که صبغه و نمودی عرفانی در غزلیات شمس داشته اند، پرداخته ایم. البته علاوه بر شخصیت ها و نمادهای اسطوره ای ملی، شخصیت های اسطوره ای دینی و عرفانی نیز که مولانا آن ها را در جهت بیان مفاهیم عرفانی آورده، مورد بررسی قرار گرفته اند. عناصر، موجودات و شخصیت های مورد بررسی در این مقاله عبارتند از رستم، زال، کیقباد، سهراب، اسفندیار، ضحاک، کیکاووس، مانی، کیخسرو، امام علی(ع)، حمزه و نیز موجودات افسانه ای همچون کوه قاف، هما، عنقا و سیمرغ. نتیجه حاصل شده از پژوهش این است که مولانا در غزلیات شمس نیز مانند سایر آثارش، برای بیان هر چه بهتر مضامین و مفاهیم عرفانی، از عناصر اسطوره و حماسه استفاده کرده است؛ تا جایی که پژوهشگران ادبیات عرفانی، غزلیات شمس را نمونه بارز و ارزشمند حماسه عرفانی دانسته اند.

اسناد مشابه

  • نمود عرفانی شخصیت‌‌ها و عناصر اسطوره‌‌ای در غزلیات شمس

    در این مقاله به بررسی عناصر اسطوره اعم از شخصیت‌‌ها، موجودات و نمادهایی که صبغه و نمودی عرفانی در غزلیات شمس داشته‌‌اند، پرداخته‌‌ایم. البته علاوه بر شخصیت‌‌ها و نمادهای اسطوره‌‌ای ملی، شخصیت‌‌های اسطوره‌‌ای دینی و عرفانی نیز که مولانا آن‌‌ها را در جهت بیان مفاهیم عرفانی آورده، م

  • نشانه شناسی عناصر اسطوره ای در روایتهای عرفانی

    مقاله۲۰۱۴دوفصلنامه علمی -پژوهشی فرهنگ و ادبیات عامههادی دهقانی یزدلی، تیمور مالمیر

    اسطوره و کهن الگوها بیانگر آمال و اندیشه های جهان شمول انسانی اند. از سویی اسطوره نشانگر تأمل، تجربۀ دینی و رویارویی آدمی با امر قدسی اند. اگرچه اندیشه و زیست انسان دچار تغییرات و دگرگونی های گونا گون است؛ اما از نفوذ اسطوره و کهن الگوها رهایی ندارد. بر این مبنا، روایت های عرفانی

  • بررسی تحلیلی نمادها و عناصر اسطوره‌ای مشترک در شاهنامه و غزلیات شمس

    موضوع «غزلیات شمس»، اﺛﺮﺟﺎودانه ﻣﻮﻻﻧـﺎ ﺟﻼل­اﻟﺪﻳﻦ ﻣﺤﻤﺪ بلخی ، بیان مضامین عارفانه و عشق آسمانی است. مولانا در خلال این غزلیات ناب، از نمادهای اسطوره­ای نیز برای تبیین مضامین عرفانی و سایر مفاهیم شعری استفاده کرده است. در این مقاله به بررسی عناصر اسطوره اعم از شخصیت­ها، موجودات و نم

  • شادی در غزلیّات شمس تبریزی با تکیه بر عوامل عرفانی

    با وجود آنکه مولوی پرورده ی دوران آشوب زده ای چون دوران مغول است، تحت تأثیر تعالیم پدرش، بهاء ولد، و استادش، محقق ترمذی، و به ویژه شمس تبریزی، با سلوک در تصوّف بسطی و عرفان عاشقانه، شادی و طرب را درون خود جاری ساخت و در غزلیّات شمس بازتاب داد. با مطالعه و بررسی عوامل شادی در غزلی

  • شادی در غزلیّات شمس تبریزی با تکیه بر عوامل عرفانی

    مقاله۲۰۱۴ادبیات عرفانیعلی اکبر باقری خلیلی، عصمت عامری

    با وجود آنکه مولوی پرورده ی دوران آشوب زده ای چون دوران مغول است، تحت تأثیر تعالیم پدرش، بهاء ولد، و استادش، محقق ترمذی، و به ویژه شمس تبریزی، با سلوک در تصوّف بسطی و عرفان عاشقانه، شادی و طرب را درون خود جاری ساخت و در غزلیّات شمس بازتاب داد. با مطالعه و بررسی عوامل شادی در غزلی

  • نقش شعر عرفانی در شکل‌گیری هویت معنوی انسان برگرفته از غزلیات شمس تبریزی

    مقاله۲۰۲۵معرفت و بصيرت اسلاميعلیرضا ایزدپناهی، مریم پرهیزکاری، سید محمود سید صادقی، Alireza Izadpanahi

    تحول روحی و تربیت درونی انسان از جمله محورهای اساسی در سنت عرفانی اسلامی و ادبیات حکمی فارسی است. در دیوان شمس تبریزی، مولانا با بهره‌گیری از بیانی شاعرانه و نمادین، به واکاوی لایه‌های وجودی انسان، موانع رشد معنوی و مسیرهای رسیدن به کمال باطنی می‌پردازد. او نفس را سرچشمه انحطاط و