شیوع پیکا در زنان باردار مراجعه کننده به مراکز بهداشتی، درمانی شهر زاهدان در سال ۱۳۸۱
چکیده
برخی از زنان باردار انواعی از مواد غیرغذایی مانند خاک، خاک رس، رنگ، گچ و یخ می خورند. مصرف این گونه مواد غیرطبیعی که ارزش تغذیه ای ندارند پیکا نامیده می شود. پیکا اکثراً در زنان باردار و شیرده، کودکان، افراد عقب مانده ذهنی و نیز افراد دارای مشکلات روحی- روانی دیده می شود. پیکا یک اختلال جدی خوردن محسوب می شود که در بعضی موارد منجر به مشکلات جدی و خطرناکی مانند مسمومیت با مواد شیمیایی و فلزات سنگین مانند سرب، انسداد روده، آنمی فقرآهن و. . . می گردد. طی یک مطالعه مقطعی(توصیفی - تحلیلی) با روش نمونه گیری چند مرحله ای 560 زن باردار که در فاصله اردیبهشت لغایت مرداد ماه 1381به مراکز بهداشتی ، درمانی شهر زاهدان مراجعه کرده بوند، از نظر شیوع پیکا مورد بررسی قرار گرفتند. اطلاعات بوسیله پرسشنامه ای مشتمل بر سئوالاتی در مورد عادت پیکا، سطح تحصیلات، شغل، درآمد خانوار، تعداد فرزندان، رتبه بارداری، سن بارداری، نوع ماده غیر غذایی مصرفی و وجود عادت پیکا در مادر یا اطرافیان فرد باردار، طی مدت چهار ماه جمع آوری شد و پس از آن با استفاده از آزمون 2 و نرم افزارspss مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. شیوع پیکا بین زنان باردار مورد بررسی 5/15% بود که از این بین3/25% آنها خاک، 9/60% یخ، و بقیه نیز موادی مانند گچ، مهر و تسبیح، برفک یخچال، تفاله چای و دیگر مواد غیرغذایی مصرف می کردند. از آنجایی که پیکا محدود به فرهنگ، نژاد، جنس و طبقه اجتماعی - اقتصادی خاصی نمی گردد و نیز با توجه به مشکلات جدی و خطرناکی که ممکن است پیکا در فرد ایجادکند، ارائه برنامه های آموزشی مناسب به زنان باردار و نیز افزایش آگاهی های عمومی ضروری بنظر می رسد.