عوامل مؤثر بر وضعیت ازدواج دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران
چکیده
ازدواج به منزلۀ یک امر اجتماعی با هر یک از نیازهای جنسی، عاطفی و اجتماعی افراد در ارتباط است. همزمان با ورود جامعۀ ایرانی به نظم مدرن نهاد خانواده و ازدواج تحولاتی را از سر گذارنده و از سر خواهد گذراند. از جمله این تغییرات به تعویق افتادن سن ازدواج است. به تعویق افتادن سن ازدواج می تواند پیامدهای گوناگونی داشته باشد. چنانچه این دگرگونی ها بدون برنامه ریزی و پیش بینی باشد، نتایج منفی آن از نتایج مثبت آن بیشترخواهد بود. مطالعات انجام شده نشان می دهد افزایش سن ازدواج در قشر دارای تحصیلات عالی نسبت به سایر اقشار بیشتر بوده است؛ ولی تاکنون تحقیقات اندکی بر روی قشر دارای تحصیلات عالی انجام شده است. تحقیق حاضر به بررسی عوامل مؤثر بر وضعیت ازدواج دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران می پردازد. در این راستا دو گروه ازدواج کرده و ازدواج نکرده تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران مورد مقایسه قرار می گیرند تا عوامل مؤثر بر وضعیت تأهل آن ها مورد بررسی قرار گیرد. روش مورد بررسی در این پژوهش روش پیمایشی و ابزار جمع آوری داده-ها پرسشنامه است. نمونه مورد بررسی 393 نفر از دانشجویان تحصیلات تکمیلی ساکن خوابگاه های مجردی و متأهلی دانشگاه تهران است که به صورت خوشه ای و تصادفی سیستماتیک انتخاب شده اند. بر اساس تئوری های مورد استفاده و مطالعات پیشین متغیرهای فرامادیگرایی، هزینه فرصت، کاهش خانواده محوری، فرد محوری، روابط دوستی دختر و پسر قبل از ازدواج، نابسامانی های اقتصادی و نابسامانی های اجتماعی به منزلۀ متغیرهای مستقل انتخاب شد و تأثیر آن ها بر متغیر تابع وضعیت ازدواج مورد بررسی قرار گرفت. نتایج مطالعه نشان می دهد که نابسامانی های اقتصادی بیشترین تأثیر را بر وضعیت ازدواج دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران دارد. نابسامانی های اجتماعی، هزینه، فرصت و دوستیِ دختر و پسر قبل از ازدواج در مرتبه های بعدی قرار دارند.