تأثیر مداخله آموزشی مبتنی بر مدل اعتقاد بهداشتی بر فعالیت فیزیکی زنان سالمند

جمیله امیرزاده ایرانق، jamileh amirzadeh iranagh department of public health, health and paramedical faculty, nazlou campus, urmia, iranارومیه ,جاده سرو, پردیس نازلو ,دانشکده بهداشت وپیراپزشکی ارومیه, گروه بهداشت عمومی سیده آمنه مطلبی، sayyedeh amane motallebi faculty of nursing and midwifery, ilam university of medical sciencesدانشکده پرستاری مامایی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام

چکیده

تاریخ دریافت 11/09/1394 تاریخ پذیرش 18/11/1394 پیش زمینه و هدف: یکی از مهم ترین دلایل بیماری های مزمن بی تحرکی است. لذا با توجه به اهمیت اصلاح رفتار فعالیت فیزیکی زنان سالمند و به منظور تدوین راهبردهای آموزشی و مداخلاتی مناسب مطالعه حاضر باهدف بررسی تأثیر مداخله آموزشی مبتنی بر مدل اعتقاد بهداشتی بر فعالیت فیزیکی زنان سالمند انجام پذیرفت. مواد و روش کار: این مطالعه مداخله ای بر روی 200 نفر از زنان سالمند شهر ارومیه که به روش نمونه گیری چندمرحله ای انتخاب شدند انجام شد. در این پژوهش از مدل یابی معادلات ساختاری با کمک نرم افزار smart pls 3.5 و spss 21 جهت آزمون فرضیات و برازندگی مدل استفاده شد. یافته ها: نتایج مطالعه حاضر نشان داد آموزش اثر مثبت برافزایش آگاهی زنان سالمند از فعالیت فیزیکی و متعاقباً بر تغییر رفتار آنان داشته است. به طورکلی در این مطالعه آگاهی از فعالیت فیزیکی در طول فرایند مداخله آموزشی یعنی قبل از مداخله آموزشی (0/01=β=0/168 p) تا سه ماه (0/01=β=0/180 p) و شش ماه بعد از مداخله آموزشی (0/001=β=0/232 p). ارتباط مستقیم فزاینده با فعالیت فیزیکی زنان سالمند داشته است. آگاهی همچنین به واسطه سازه‎های نگرشی مدل اعتقاد بهداشتی به طور غیرمستقیم بر فعالیت فیزیکی آن ها اثر گذاشت. بعلاوه، نتایج مطالعه نشان داد که حساسیت درک شده، موانع درک شده، خود کارآمدی و آگاهی بیشترین تأثیر را بر رفتار داشته است. بنابراین این مدل قادر است تغییرات مربوط به متغیرهای وابسته به رفتار را پیش بینی کند. بحث و نتیجه گیری: مطالعه حاضر نشان داد که مدل اعتقاد بهداشتی مدل مناسبی برای انجام مداخله آموزشی در زنان سالمند می باشد و آموزش فعالیت فیزیکی از طریق این مدل، رفتار زنان سالمند را ارتقاء می دهد.