تعیین دامنه ی ترجیح دمایی دو جدایه ی بومی نماتد بیمارگر حشرات، steinernema feltiae (steinernematidae, tylenchina) و heterorhabditis bacteriophora (heterorhabditidae, rhabditina) به منظور استفاده در کنترل زیستی آفات حشره ای
چکیده
به منظور تعیین دامنهی ترجیح دمایی یک جدایهی بومی از هر یک از گونههای رایج steinernema feltiae filipjev وpoinar heterorhabditis bacteriophora که از خاکهای شهر تبریز و اطراف آن جداسازی و شناسایی گردیدهبودند، چرخهی زندگی آنها در چهار رژیم دمایی 1±4، 1±15، 2±24 و 1±30 درجهی سانتیگراد روی لارو سن آخر galleria mellonellalinnaeus به مدت 13 روز بررسی گردید و آزمایش دو بار تکرار شد. چرخهی زندگی h. bacteriophoraدر 1±30 و 2±24 درجهی سانتیگراد به ترتیب در روز دهم و در روز دوازدهم تکمیل و لاروهای آلودهکننده ظاهر گشتند. در دمای 1±15 درجهی سانتیگراد تا آخرین روز دورهی آزمایش تنها افراد مادهی هرمافرودیت نسل اول مشاهده گردیدند و چرخهی زیستی نماتد تکمیل نشد. در 1±4 درجهی سانتیگراد، مرگ و میر ناشی از نماتد در حشرات تیمارشده مشاهده نگردید. در مورد s. feltiae، در1±30 درجهی سانتیگراد علیرغم آلودهشدن حشرات به نماتد، تنها نتاج نسل اول ظهور کرد و چرخهی زندگی تکمیل نگردید. در دمای 2±24 درجهی سانتیگراد در روز هشتم چرخهی زندگی تکمیل و لاروهای آلودهکننده ظاهر شدند. مرگ و میر لاروهای g. mellonella آلوده شده با s. feltiae در دمای 1±15 درجهی سانتیگراد با یک روز تاخیر نسبت به 2±24 درجهی سانتیگراد به وقوع پیوست. تکمیل چرخه و خروج لاروهای آلودهکننده نیز در روز دوازدهم صورت پذیرفت. در 1±4 درجهی سانتیگراد مرگ و میر حشرات در اثر آلودگی به این نماتد مشاهده نگردید. نتایج این بررسی نشان داد که دمای مطلوب برای فعالیّت و سازگاری s. feltiae نسبت بهh. bacteriophora پایین تر است و در کاربرد آنها در برابر آفات حشرهای دماهای ترجیحی هر دو نماتد برای کارآیی بهتر باید لحاظ گردند.