شناسایی و طبقه¬بندی سامانه¬های اگروفارستری موجود در استان فارس (مطالعه موردی: شهرستان کازرون)
چکیده
افزایش جمعیت و توسعه سطح اراضی زراعی از طریق قطع جنگلها، نیاز به حداکثر استفاده از زمین و بذل توجه به کشاورزی پایدار را ملزم ساخته است. اگروفارستری میتواند به عنوان یک راهکار مدیریتی چند منظوره در اطراف جنگلها به خصوص جنگلهای زاگرس، علاوه بر کاهش فشار انسانی بر این جنگلها، منجر به افزایش بهرهوری زمین در راستای توسعه پایدار گردد. به همین علت این پژوهش با هدف شناسایی سامانههای اگروفارستری موجود در استان فارس انجام شد. ابتدا به جمعآوری اطلاعات مقدماتی پرداخته شد. سپس اطلاعات مختلف شامل گونهها و عناصر مختلف در اگروفارستری به دست آمده و ثبت محدوده سامانههای اگروفارستری از طریق سامانه موقعیت یابی جهانی (gps) صورت پذیرفت. پس از آن اطلاعات جمع آوری شده با سامانه های تعریف شده در منابع مقایسه گشته و در نهایت به طبقه بندی سامانهها و بررسی مشکلات پرداخته شد. در این تحقیق از طبقه بندی نایر (1987) استفاده شد. نتایج نشان دادند که با تغییر اقلیم کارکرد پایه ها، نوع گونه ها وشیوه مدیریت به وضوح تغییر میکنند. هفت سامانه در کازرون شناسایی گشت که به طور کلی جنگلداری-مرتعداری-کشاورزی و جنگلداری-کشاورزی بودند. با وجود نتایج حاصل، اگروفارستری به عنوان یکی از کارآمدترین راهکارها برای مدیریت چند منظوره اراضی شناخته شد. کاشت گونه های بومی مثمر متناسب با سامانه در هر اقلیم، تغییر کارکردها و اصلاح سامانهها در هر پایه بر اساس اقلیم، انتخاب صحیح مولفهها و نظارتهای دولتی در پایش فعالیت کشاورزان و حمایت در بهینه سازی سامانههای اگروفارستری پیشنهاد گردید.
نویسندگان و وابستگی سازمانی
- پردیس گودرزیان — دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز
- سید یوسف عرفانی¬فرد — دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز
- حسین صادقی — دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز