چکیده: سایه نفرت انگیز جنگ به عنوان یکی از پدیده های شوم اجتماعی بر پیکره جامعه جاهلی جزیره العرب سایه افکنده بود، چنانکه همه ی مناسبات اجتماعی و حتی اعتبار قومی و قبیله ای بر گرد محور جنگ می گردید و به اعتبار آن" ایام جاهلی" شکل می گرفت. آنچه مسلم است ظهور اسلام به عنوان پدیده ای شگرف علاوه بر همه ی جوانب و مظاهر حیات تمدنی، بیشترین تأثیر را بر مناسبات انسانی- اجتماعی از جمله جنگ و مخاطرات ...

کی خسرو فرزند سیاوش هشتمین پادشاه کیانی و یکی از محبوب ترین پادشاهان اساطیری ایران است. در اوستا از او به عنوان یکی از پهلوانان و شاهان بزرگ یاد شده و بسیار مورد تکریم است. در متون پهلوی او یکی از یاوران سوشیانت ـ موعود زرتشتی ـ است. داستان کی خسرو یکی از طولانی ترین و پرفراز و نشیب ترین داستان های شاهنامه است. او یکی از محبوب ترین شخصیت های شاهنامه و فردوسی است چرا که عادل، فرزانه، خردمند و پی...

هدف از انجام این تحقیق، بررسی آیین پهلوانی زنان پیش از اسلام و بعد از اسلام (از قرن ششم تا کنون) با تکیه بر شاهنامه فردوسی و سمک عیار است، این تحقیق از جمله تحقیقات بنیادی نظری است که با رویکردی تحلیلی توصیفی به مساله پرداخته است. این دو کتاب از نظر دوام در اذهان عموم مردم جایگاه ویژه ای دارند. دلیل این سخن این است که بر خلاف اینکه سالیان درازی است داستان پردازی شده اند هنوز هم توسط مردم استقبا...

فخر یکی از اغراض برجسته شعر غنایی محسوب می شود که مقصود اصلی شاعر و مضمون قصیده حاکی از فضل و کمال شاعر بوده و او از آن به عنوان وسیله ای برای بزرگیها و مفاخر خود ، قوم ، سرزمین و مذهبش استفاده می کند. جهل دوره جاهلی ، ظهور دین اسلام ، تعصب دوره اموی و دانش و تمدن عصر عباسی ، مهمترین عواملی هستند که بتدریج در عصرهای مختلف در تحول شعر فخر عرب موثر بوده است . فخر در شعر فارسی به تقلید از شاعران ع...

مقدمه و هدف پژوهش: با توجه به اینکه یکی از مجال­های تصویر­نماییِ نهج­البلاغه، ترسیم فرهنگ حاکم بر بینش فکری و کُنش عملی فرماندهان مسلمان در میدان­های جنگ و غیر آن است و فرهنگ نیز، شاخص ممیّز گروه­های مختلف بشری از یکدیگر در بازشناخت آن­ها از سایر طیف­ها یا گروه­های نظیر در جوامع دیگر است، این مقاله کوشیده است، پاره­ای از ظرائف فرهنگی فرماندهان اسلامی را در حوزۀ پندار و کردار با رویکرد بلاغی و ادبی...

به زعم برخی از نظریه­پردازان حوزه قدرت، شخص فرهمند (کاریزماتیک) هنگام رسیدن به اقتدار سیاسی با وعده راهِ چاره برای مصائب داخلی و خارجی، در نظر مریدان خویش فردی خارق­العاده با جذبه زیاد و واجد رهبری تلقی می­شود. از این ­رو او باید دائماً شایستگی­های خود را به ثبات برساند. نظریه سلطه فرهمندانه در طول تاریخ مصادیق بسیاری دارد. چنگیزخان به عنوان یک رهبر فرهمند با هوشِ جنگی بسیار و برخاسته از جامعه سنت...

چکیده با ظهور دین مبین اسلام در سراسر شبه جزیره عربستان ، شعر عربی به مرحله ی جدیدی گام نهاد . شاعرانی که در عصر جاهلیت در خدمت آرمان های قبائل بودند ؛ با ظهور اسلام به سوی معنویت ، پند و اندرز و یا مدح اولیای الهی ، به ویژه پیامبر بزرگ و گرامی اسلام متمایل گشتند و شعرشان را در خدمت این بزرگوار و اهداف او قرار دادند . شاعرانی که در اشعار خود پیامبر (ص) و صفات شایسته ی او را مدح نموده اند ، عم...

یکی از نکات بسیار مهم و اساسی که هویّت فرهنگی و اصالت شیعه را تشکیل می¬دهد، داشتن رهبرانی والا مقام و بزرگوار چون چهارده معصوم(ع) است. بحث و گفتگو درباره ی شخصیّت الهی و زندگی آن¬ها شیرین¬ترین بحث¬ها و آموزنده-ترین گفتگوها است. اعتقاد ما بر این است که سیره ی عملی رسول¬الله و اهل بیت(ع) در تمام زمینه¬ها بهترین تابلو و الگو برای ساختن مدینه ی فاضله و جامعه ی پاکیزه است. یکی از اندیشههای اساسی و مح...

فتوت واژه­ای عربی و در زبان فارسی به معنی جوانمردی است و فتی از نظر لغوی «جوان» است و به معنی کسی است که به کمال فطرت و آنچه کمال اوست رسیده باشد. با توجه به شواهد موجود و مقایسۀ فتوت در آیین مهر با فتوت پس از اسلام به نظر می­رسد آیین جوانمردی پیش از اسلام نیز در ایران رایج بوده است. نوشیدن جام آب و نمک شبیه به مراسم مهرورزان است که در مراسمی آیینی، تازه‎واردان با نوشیدن جام شراب و خوردن نان، «...

از درونمایه های قابل اعتنا در آثار ادب فارسی مقوله نظامیّات است. مُراد ما از نظامیات شامل آن اُموری می شود که به اَمر و رأی نظامی پرداخته می شود. نظامی گنجوی از سرایندگان برجسته ادبیات رزمی و بزمی بشمار می رود. یکی از آثار برجسته نظامی در حوزه ادبیات رزمی اسکندرنامه است این اثر که در دو بخش ( شرفنامه و اقبالنامه) تدوین شده است شرح جنگاوریهای اسکندر مقدونی است. نظامی در اسکندرنامه سه تصویر متمایز از...