بررسی سینتیک تخریب رنگ رب گوجه فرنگی در طی فرایند حرارتی و مدل سازی این تغییرات با روش سطح پاسخ
چکیده
رنگ از فاکتورهای مهم کیفی محصولات فرایند شده گوجه فرنگی مانند رب می باشد و به شدت تحت تأثیر فرایند حرارتی قرار می گیرد. هدف اصلی در این پژوهش، ارزیابی سینتیک تخریب رنگ رب در طی فرایند حرارتی با استفاده از معادله آرنیوس و بررسی روند این تغییرات با استفاده از روش سطح پاسخ بود. برای این منظور، رب گوجه فرنگی در سه دمای 60، 70 و 80 درجه سلسیوس به مدت 25 تا 100 دقیقه تحت فرایند قرار گرفت و با استفاده از سه شاخص اصلی رنگ شامل l، a و b، نسبت a/b، اختلاف رنگ کلی (tcd)، شاخص اشباعیت (si) و زاویه هیو (hu) تعیین شد. سینیتیک تخریب این پارامتر ها با استفاده از معادله آرنیوس ارزیابی شده و روند تغییرات آنها با روش سطح پاسخ بررسی و مدل سازی شد. همه پارامتر ها به جز tca (مرتبه صفر)، از واکنش های مرتبه اول پیروی کردند. شاخص b با بالاترین و tcd و a/b با کمترین انرژی فعال سازی به ترتیب بیشترین و کمترین حساسیت به تغییرات دما را داشتند. بیشترین و کمترین نرخ تغییرات نیز به ترتیب مربوط به tcd و b بود. همه شاخص ها تحت تأثیر فاکتورها ی مستقل قرار می گرفتند (تأثیر دما بیشتر از زمان بود) و با استفاده از روش سطح پاسخ به خوبی قابل مدل سازی و پیش بینی بودند. به طورکلی، معادله آرنیوس جهت بررسی سینیتیک تغییرات رنگ رب گوجه فرنگی مناسب بوده و تأثیر مستقل و متقابل فاکتورهای زمان و دما با روش سطح پاسخ به خوبی قابل برآورد می باشد، به طوری که مدل های درجه دوم با دقت بالا (95/0r2 > ) قادر به پیش بینی متغیر ها می باشند.